MIEJSCE SYSTEMU WYCHOWANIA PREWENCYJNEGO WEDŁUG JANA BOSKO WE WSPÓŁCZESNEJ SYSTEMATYCE MYŚLI PEDAGOGICZNEJ

BOGUSŁAW ŚLIWERSKI

DOI: http://dx.doi.org/10.21697/fp.2015.2.12

Abstrakt


Przedmiotem analizy jest miejsce pedagogii św. Jana Bosko we współczesnej systematyce myśli pedagogicznej oraz w leksykografii nauk o wychowaniu. Nie zajmuję się recepcją i aktualizacją systemu wychowawczego św. Jana Bosko w obrębie pedagogiki katolickiej, gdyż jest to zadanie dla księży, sióstr i świeckich naukowców bezpośrednio z nią związanych. Zwolennicy tej pedagogiki powinni mieć świadomość tego, w jakim zakresie jest obecna, reinterpretowana, marginalizowana lub wypaczana koncepcja przedstawiciela jednego z wciąż – moim zdaniem – niedocenianych podejść do systemu wychowania, który nie tylko nie stracił na aktualności, ale znacznie wyprzedził swoją epokę. Pedagodzy myśli chrześcijańskiej, a pedagogiki katolickiej w szczególności, są zobowiązani z jednej strony do pielęgnowania jej we własnym środowisku, ale z drugiej strony także do włączania jej do obecnych klasyfikacji, typologii, leksykonów i rozwiązań praktycznych. Mimo że pe- dagogia uprzedzająca św. Jana Bosko liczy sobie już prawie dwa wieki, to jednak dopiero teraz, w kapitalizmie ponowoczesnym, może stać się jednym z najbardziej efektywnych podejść do pracy z osobami wykluczanymi, już wykluczonymi czy zagrożonymi wyklu- czeniem społecznym.


Słowa kluczowe


pedagogika chrześcijańska; pedagogika religii; pedagogika katolicka; system wychowawczy; wykluczenie społeczne; profilaktyka; socjalizacja; wychowanie uprzedzające; pedagogika ulicy; leksykografia pedagogiczna; biografistyka pedagogiczna

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bizon S. (1920). Historja wychowania. Podręcznik pedagogiczny dla użytku se- minariów nauczycielskich, nauczycieli i ludzi zajmujących się wychowaniem. Warszawa: Wydawnictwo „Globus”.

Bopp L. (1932). Vorbeugende Erziehung. W: Spieler J. Lexikon der Pädagogik der Gegenwart. Freiburg im Breisgau: Herder & Co.

Buschka M., Grimm R., Klein F. (red.). (2002). Lebensbilder bedeutender Heilpädagoginnen und Heilpädagogen des 20. Jahrhunderts. München: Ernst Reinhardt.

Callo M. (2006). Modele wychowania, tłum. Natoniewska K. W: Śliwerski B. (red.) Pedagogika. Podstawy nauk o wychowaniu. T. 1. Gdańsk: GWP.

Chmaj L. (1963). Prądy i kierunki w pedagogice XX wieku. Warszawa: PZWS. Chrobak S. (2009). Podstawy pedagogiki nadziei. Warszawa: Wydawnictwo UKSW.

Cipro M. (2002). Encyklopedie prameny výchovy. Galerie svĕtových pedagogů. Druhý svazek. Devatenácté století. Praha: nakładem własnym.

Cipro M. (2000). Slovník pedagogů. Praha: nakładem własnym.

Draus J., Terlecki R. (2005). Historia wychowania. Wiek XIX i XX. Kraków: Wydawnictwo WAM, WSF-P „Ignatianum”.

Dudzikowa M., Czerepaniak-Walczak M. (red.). (2007-2010). Wychowanie. Pojęcia. Procesy. Konteksty. T. 1-5. Gdańsk: GWP.

Folkierska A. (2005). Sergiusz Hessen – pedagog odpowiedzialny. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego.

Grobler A. (2010). Interdyscyplinarność. „Rocznik Pedagogiczny”, nr 33.

Gutek G.L. (2003). Filozoficzne i ideologiczne podstawy edukacji, tłum. Kacmajor A., Sulak A. Gdańsk: GWP.

Hejnicka-Bezwińska T. (2009). Kontekst pytania o „koniec pedagogiki jako nauki”, „Edukacja”, nr 4.

Jusiak R. (2013). Pedagogika społeczna Kościoła katolickiego. Lublin: Wydawnictwo KUL.

Keller J.A., Novak F. (1993). Prävention. W: Kleines Pädagogisches Wörterbuch. Grundbegriffe, Praxis-orientierungen, Reformideen. Freiburg: Verlag Herder.

Kierski F. (red.). (1923). Podręczna encyklopedia pedagogiczna. Lwów: Książnica Polska Tow. Nauczycieli Szkół Wyższych.

Klus-Stańska D. (2010). Dydaktyka wobec chaosu pojęć i zdarzeń. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.

Kostkiewicz J. (2013). Kierunki i koncepcje pedagogiki katolickiej w Polsce 1918-1939. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Kot S. (2005). Historja wychowania. Zarys podręcznikowy. Warszawa: Nakład Gebethnera i Wolffa.

Krajewski M. (2005). Dzieje wychowania i doktryn pedagogicznych. Zarys wykładu. Płock: Wydawnictwo Naukowe „Novum”.

Krause A. (2010). Współczesne paradygmaty pedagogiki specjalnej. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Kron F.W. (2012). Pedagogika. Kluczowe zagadnienia. Podręcznik akademicki. Pojęcia. Procesy. Modele, tłum. Cieślik E. Sopot: GWP.

Krüger H.-H. (2005). Wprowadzenie w teorie i metody badawcze nauk o wychowa- niu, tłum. Sztobryn D., wstęp i oprac. Śliwerski B. Gdańsk: GWP.

Kupisiewicz C., Wojnar I. (red.). (1996). Myśliciele – o wychowaniu. Warszawa: Oficyna Wydawnicza BGW.

Kupisiewicz C., Kupisiewicz M. (2009). Słownik pedagogiczny. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Kustro C. (2002). Powściągliwość i praca w wychowaniu człowieka. Współczesne odczytanie koncepcji opiekuńczo-wychowawczej ks. Bronisława Markiewicza (1842-1912). Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.

Kwieciński Z. (2005). Pedagogie przekorne wobec pedagogii głównych nurtów. Problem. Model. Zachęta do dyskusji. W: Hejnicka-Bezwińska T., Leppert R. (red.). Ewolucja „ogólności” w dyskursach pedagogicznych. Bydgoszcz: Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego.

Kwieciński Z. (2011a). Pedagogika po przejściach – aspekty pozytywne. W: Nowak-Dziemianowicz M., Rudnicki P. (red.). Pedagogika. Zakorzenienie i transgresja. Wrocław: WN DSW.

Kwieciński Z. (2011b). Problem pedagogii nurtów głównych i pobocznych. W: Jaworska-Witkowska M., Kwieciński Z. Nurty pedagogii. Naukowe, dys- kretne, odlotowe. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Lekka-Kowalik A. (2010). Nauka jako zawód i powołanie – sto lat po analizach Maxa Webera. W: Walczak M. (red.). Metodologia: tradycja i perspektywy. Lublin: Wydawnictwo KUL.

Mazur P. (2011). Podstawy pedagogiki pastoralnej. Kraków: WSF-P „Ignatianum”, Wydawnictwo WAM.

Melosik Z. (2002). Uniwersytet i społeczeństwo. Dyskursy wolności, wiedzy i władzy. Poznań: Wydawnictwo Wolumin.

Milerski B., Śliwerski B. (red.). (2000). Pedagogika. Leksykon PWN. Warszawa: WN PWN.

Milerski B. (2003). Pedagogika religii. W: Kwieciński Z., Śliwerski B. (red.). Pedagogika. Podręcznik akademicki. T. 1. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Misiaszek K. (2012). Pedagogia salezjanów (Towarzystwa św. Franciszka Salezego). W: Kostkiewicz J. (red.). Pedagogie katolickich zgromadzeń zakonnych. Historia i współczesność. T. 1. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Miś B. (2006). Filozofia współczesna. Główne nurty. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe „Scholar”.

Morawski S. (1999). Niewdzięczne rysowanie mapy… O postmodernie(izmie) i kry- zysie kultury. Toruń: Wydawnictwo UMK.

Możdżeń S.J. (2000). Historia wychowania 1918-1945. Kielce: Wydawnictwo Stachurski.

Nawroczyński B. (1987). Współczesne prądy pedagogiczne. W: Nawroczyński B. Dzieła wybrane. T. 1. Wybór, przedmowa i wstęp Mońka-Stanikowa A. Warszawa: WSiP.

Niewęgłowski J. (2003). Bosko Jan, Giovanni Melchiorre Bosco. W: Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku. T. 1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.

Niewęgłowski J. (2011). Wychowawczo-społeczna działalność salezjanów w Polsce w latach 1898-1989. Warszawa: Towarzystwo Naukowe Franciszka Salezego.

Nowak M. (2003) Pedagogika personalistyczna. W: Kwieciński Z., Śliwerski B. (red.).

Pedagogika. Podręcznik akademicki. T. 1. Warszawa: WN PWN.

Nowak M. (2010). Pedagogika – próba zarysowania stanu, perspektyw i kierunków współczesnej polskiej myśli pedagogicznej. „Rocznik Pedagogiczny”, nr 33.

Nowak M. (2008). Teorie i koncepcje wychowania. Warszawa: WAiP.

Okoń W. (2004). Nowy słownik pedagogiczny. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.

Oleś P. (2010). Interdyscyplinarność – wyzwanie i konieczność. „Rocznik Peda- gogiczny”, nr 33.

Orczyk A. (2008). Zarys historii szkolnictwa i myśli pedagogicznej. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.

Pilch T. (red.). (2006). Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.

Pilch T. (red.). (2006). Słowo wstępne. W: Encyklopedia pedagogiczna XXI wieku. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie „Żak”.

Pomykało W. (red.). (1997). Encyklopedia pedagogiczna. Warszawa: Fundacja Innowacja.

Rogowski C. (2007). Leksykon pedagogiki religii. Podstawy – koncepcje – perspek- tywy. Warszawa: Wydawnictwo Księży Werbistów.

Rogowski C. (2011). Pedagogika religii. Podręcznik akademicki. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.

Rutkowiak J. (2010). O tęsknocie do uniwersyteckiej przyjaźni: przemiany w uniwer- sytecie, przemiany w jego ludziach. „Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja”, nr 3.

Seredyński W. (1868). Pedagogia polska w zarysie. Lwów: Nakładem Karola Wilda w Poznaniu i M. Leitgebera.

Siemieńska L. (1936). Główne kierunki współczesnej pedagogiki. Pedagogika kato- licka w świetle badań Fr. Hovre’a. Lwów: Księgarnia „Książka” A. Mazzucato.

Sztobryn S. (2006). Historia wychowania. W: Śliwerski B. Pedagogika. Podstawy nauk o wychowaniu. T. 1. Gdańsk: GWP.

Sztobryn S., Świtka M. (red.). (2006). Polskie badania nad myślą pedagogiczną w latach 1900-1939. Parerga. Gdańsk: GWP.

Sztobryn S. (2006). Wstęp. W: Sztobryn S., Świtka M. (red.). Polskie badania nad myślą pedagogiczną w latach 1900-1939. Parerga. Gdańsk: GWP.

Śliwerski B. (2009). Współczesna myśl pedagogiczna. Znaczenia, klasyfikacje, ba- dania. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Śliwerski B. (1998). Współczesne teorie i nurty wychowania. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Tarkowska E. (2010). Interdyscyplinarność i socjologia. „Rocznik Pedagogiczny”, nr 33.

Vater H. (2009). Wstęp do lingwistyki tekstu. Struktura i rozumienie tekstu, tłum. Błachut E., Gołębiowski A. Wrocław: Oficyna Wydawnicza ATUT.

Witkowski L. (2010). Uwagi o interdyscyplinarności w pedagogice (Z perspektywy epistemologii krytycznej). „Rocznik Pedagogiczny”, nr 33.

Wołoszyn S. (1998). Nauki o wychowaniu w Polsce w XX wieku. Próba syntetycznego zarysu na tle powszechnym. Kielce: Dom Wydawniczy „Strzelec”.

Wołoszyn S. (2003). Rozwój i zmienność wychowania i kształcenia. W: Kwieciński Z., Śliwerski B. (red.). Pedagogika. Podręcznik akademicki. T. 1. Warszawa: WN PWN.

Wołoszyn S. (wybór i opr.). (1998). Źródła do dziejów wychowania i myśli pedago- gicznej. T. 1-3. Kielce: Dom Wydawniczy „Strzelec”.

Wrońska H. (2012). Pedagogia salezjanek (Zgromadzenia Córek Maryi Współzałożycielki). W: Kostkiewicz J. (red.). Pedagogie katolickich zgroma- dzeń zakonnych. Historia i współczesność. T. 1. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.


ISSN (Print): 2083-6325 

ISSN (Online): 2449-7142