WEZWANIE DO WŁASNEJ AKTYWNOŚCI W KONTEKŚCIE DOBORU LITERATURY DLA DZIECI PRZEZ PEDAGOGÓW

Emilia Śmiechowska-Petrovskij

Abstrakt


Książka jest ważnym środkiem przekazu kulturowego, źródłem wiedzy, kształtowania postaw i sądów estetycznych. Kontakt dziecka z książką zakłada silny wpływ dorosłego pośrednika, bowiem pojawienie się potrzeb czytelniczych u dzieci nie jest zjawiskiem autonomicznym – lecz efektem procesu inicjacji. W artykule omówiono zapośredniczenie kontaktu dziecka z książką jako efekt określonych wyborów i decyzji pedagoga w kontekście społecznych koncepcji uczenia się. Za kontynuację zagadnienia uznano uporządkowanie i zaprezentowanie obecnych w literaturze przedmiotu kryteriów doboru tekstów literackich dla dzieci w młodszym wieku szkolnym oraz wyników badań dotyczących preferencji profesjonalnych pośredników wobec własnej aktywności lekturowej i refleksyjności. Podjęte zagadnienia przedstawiono w optyce wezwania do samodzielnej aktywności, jako czynności oddziaływania pedagogicznego, sformułowanego przez Dietricha Bennera. W tym kontekście omówiono możliwości oddziaływania pedagogicznego poprzez odpowiedni dobór tekstów literackich, wskazując na nietożsamość funkcji pedagogicznej książki z funkcją wychowawczo-dydaktyczną i ukazując sferę kontaktu dziecka z książką jako obszar kształtowania świadomości istnienia rożnych propozycji kulturowych i umiejętności samodzielnego wyboru z istniejących opcji.

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Baluch A., Książka jest światem, Universitas, Kraków 2005.

Baluch A., Proces czytania, [w:] Wczesnoszkolna edukacja literacka, red. B. Dymara, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 1996.

Bauman Z. Kultura w płynnej nowoczesności, Agora, Warszawa 2011.

Benner D., Edukacja jako kształcenie i kształtowanie. Moralność – kultura– demokracja – religia, wyb. i tłum. D. Stępkowski, Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Warszawa 2008.

Benner D., Pedagogika ogólna, tłum. jęz. niem. M. Wojdak-Piątkowska, [w:] Pedagogika, red. B. Śliwerski, t. 1, Gdańskie Wydawnictwo Pedagogiczne, Gdańsk 2006.

Bourdieu P., Passeron J., Reprodukcja: elementy teorii systemu nauczania, tłum. z jęz. ang. E. Neyman, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 2006.

Cackowska M., Książka obrazkowa dla dzieci, [w:] Pedagogika wczesnoszkolna – dyskursy, problemy, rozwiązania, red. D. Klus-Stańska, M. Szczepska-Pustkowska, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2009.

Cackowska M., Pozycja dorosłych „pośredników” w konstruowaniu estetyki treści i formy ilustrowanej książki dla dzieci, [w:] Dziecko – teksty – znaczenia. Konteksty edukacyjne i rozwojowe, red. A. Wasilewska, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk 2007.

Cremin T., Bearne E., Mottram M., Goodwin P., Primary teachers as readers, „English in Education” 42 (2008) 1.

Cremin T., Mottram M, Bearne E., Goodwin P., Exploring teachers’ knowledge of children’s literature, „Cambridge Journal of Education” 38 (2008) 4.

Cremin T., Mottram, M., Collins F., Powell S., Safford K., Teachers as readers: building communities of readers, „Literacy” 43 (2009) 1.

Dagiel M., Klus-Stańska D., Powierzchniowa idealizacja świata w interpretacjach literatury dziecięcej i lektury „skreślone zaocznie”, w: Edukacja polonistyczna na rozdrożach, red. D. Klus-Stańska, M. Dagiel, Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, Olsztyn 1999.

Falkiewicz-Szult M., Przemoc symboliczna w przedszkolu, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2007.

Głoskowska-Sołdatow M., Psycho-dydaktyczne uwarunkowania doboru lektury dla dzieci 7-10 letnich, [w:] Walory edukacyjne literatury dziecięcej, red. J. Chruścińska, E. Kubisz, Centtrum Ustawicznego Kształcenia Bibliotekarzy, Warszawa 2000.

Hartwig-Sosnowska J., Wyobraźnia bez granic, Młodzieżowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1987.

Karwowska-Struczyk D., Rozwój dzieci a ich aktywność, „Wychowanie w Przedszkolu” 4 (2000).

Klus-Stańska D., Kruk J., Tworzenie warunków dla rozwojowej zmiany poznawczej i konstruowania wiedzy przez dziecko, [w:] Pedagogika wczesnoszkolna – dyskursy, problemy, rozwiązania, red. D. Klus-Stańska, M. Szczepska Pustkowska, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2009.

Klus-Stańska D., Od niechęci wobec dziecięcej samodzielności myślenia do przekazu fikcji społecznej, „Studia Pedagogiczne Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego Jana Kochanowskiego” 18 (2009).

Klus-Stańska D., Światy dziecięcych znaczeń, Wydawnictwo Akademickie „Żak”, Warszawa 2004.

Kostecka W., Tajemnica księgi. Tropami współczesnej fantastyki dla dzieci i młodzieży, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2010.

Krasuska-Betiuk M., Badania kultury literackiej młodzieży studiującej. Propozycja teoretyczno- metodologiczna, „Kultura i Edukacja” 3 (2004).

Leszczyński G., O krytyce książki dziecięcej, [w:] tenże, Literatura i książka dziecięca, Centrum Edukacji Bibliotekarskiej, Informacyjnej i Dokumentacyjnej, Warszawa 2003.

Melosik Z., Szkudlarek T., Kultura, tożsamość i edukacja. Migotanie znaczeń, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 1998.

Papuzińska J., Drukowaną ścieżką, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2000.

Papuzińska J., Inicjacje literackie, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1981.

Podstawa programowa z komentarzami, t. 2: Język polski w szkole podstawowej, gimnazjum i liceum, MEN, Warszawa 2009.

Słownik literatury dziecięcej i młodzieżowej, red. B. Tylicka, G. Leszczyński, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 2002.

Stępkowski D., (R)ewolucja prakseologiczna w myśleniu i działaniu pedagogicznym według Dietricha Bennera, „Seminare” 24 (2007).

Szefler E., Książka literacka dla dziecka w edukacji wczesnoszkolnej, WSP w Bydgoszczy, Bydgoszcz 1998.

Wajda A., Metodyka i organizacja czytelnictwa. Zarys ogólny, WSP w Bydgoszczy, Bydgoszcz 1979.

Wygotski L., Myślenie i mowa, tłum. z jęz. ros. E. Flesznerowa, J. Fleszner, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1989.

Wygotski L., Narzędzie i znak w rozwoju dziecka, tłum. jęz. ros. B. Grell, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1978.

Złota Lista Książek do czytania dzieciom opracowana przez Fundację ABCXXI – Cała Polska czyta dzieciom, dostępna na: http://www.calapolskaczytadzieciom.pl/zlota-lista, (dostęp: 11.05.2011).

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.


ISSN (Print): 2083-6325 

ISSN (Online): 2449-7142