Bio-rolnictwo jako metoda nauczania przetrwania. Kształcenie zawodowe w Radżastanie w epoce antropocenu a problem roślino-ślepoty - Pietkiewicz-Pareek, Beata; Tajik, Farnaz (Forum Pedagogiczne, 2026)
Artykuł omawia inicjatywy związane z bio-rolnictwem w Radżastanie, realizowane głównie przez organizacje takie jak Jan Shikshan Sansthan (JSS), jako lokalną odpowiedź na wyzwania antropocenu, obejmujące utratę bioróżnorodności, degradację gleb, pustynnienie oraz nieprzewidywalność klimatu. Towarzyszą im również nasilające się problemy społeczne, takie jak zagrożenia zdrowotne, zadłużenie i zależność finansowa. W konsekwencji wielu rolników porzuca działalność rolniczą i migruje do miast w poszukiwaniu źródeł utrzymania. Artykuł koncentruje się na dwóch zagadnieniach. W pierwszej części przedstawiono teorię antropocenu oraz zjawisko roślino-ślepoty (plant blindness) w kontekście Indii. W drugiej części podjęto próbę ukazania znaczenia instytucji edukacyjnych dla społeczności indyjskich w odtwarzaniu tradycji rolniczych poprzez zajęcia z zakresu bio-rolnictwa prowadzone między innymi przez JSS. Celem artykułu jest przybliżenie czytelnikowi procesu wykorzystywania rdzennej wiedzy rolników dotyczącej różnorodnych zasobów biologicznych z perspektywy pedagogicznej. Badanie opiera się na szeroko zakrojonych badaniach etnograficznych prowadzonych w Indiach w latach 2012–2024, skoncentrowanych na inicjatywach edukacyjnych związanych z rolnictwem.