Rozwój teologii monastycznej w okresie po soborze chalcedońskim - Jasiewicz, Arkadiusz (Seminare. Poszukiwania naukowe, 2023)
Rola mnichów w zwycięstwie nad ikonoklazmem ilustruje ich tradycyjne zaangażowanie w debaty teologiczne; monastycyzm jawi się więc nie tylko jako szkoła duchowej doskonałości, ale także jako ciało, które czuje odpowiedzialność za treść wiary i za losy całego Kościoła. Jednocześnie specyfika monastycznego ustroju i ideologii, ich fundament na założeniu, że „Królestwo Boże nie jest z tego świata” oraz sprzeciw wobec wszelkich kompromisów z wymaganiami „tego świata” dały początek teologii, który właściwie można nazwać „klasztornym”. W przeciwieństwie do formalnego konserwatyzmu oficjalnych kręgów kościelnych i w opozycji do tradycji świeckiego hellenizmu, teologia ta okazała się jednocześnie najbardziej dynamicznym i twórczym nurtem w całej myśli chrześcijańskiej.