Patrocinia of St. Barbara in the diocese (archdiocese) of Warmia - Kopiczko, Andrzej (Saeculum Christianum. Pismo Historyczne, 2024)
Kult św. Barbary w diecezji warmińskiej sięga początkami działalności zakonu krzyżackiego. Pierwsze jego ślady można wiązać z 1242 r. i grodem w Sartowicach k. Świecia, gdzie przechowywano relikwię świętej. Potem jej wezwanie nadano kaplicom w Bratianie, Gdańsku, Królewcu i Malborku. W diecezji warmińskiej w granicach sprzed 1992 r. tytuł ten nosiły świątynie w: Boguchwałach, Kętrzynie, Krzyżanowie, Rogóżu (pierwszy), Pasymiu, Rynie Reszelskim, Srokowie, Straszewie, Sztumie i Turowie, a obecnie w archidiecezji warmińskiej pozostały tylko kościoły w Boguchwałach, Rogóżu, Rynie Reszelskim i Kętrzynie. Bardzo wiele obiektów sakralnych zostało wyposażonych w rzeźby św. Barbary w ołtarzach (zazwyczaj ze św. Katarzyną) i w mniejszym stopniu w obrazy. Działały też bractwa pod jej wezwaniem w Nowym Stawie, Pasłęku i Nidzicy, ale na początku XX w. już tylko w Tolkmicku. I choć obecnie kult św. Barbary w archidiecezji warmińskiej nie jest już popularny (poza Boguchwałami i Rogóżem), to w wymiarze historycznym odegrał dużą rolę, podobnie jak innych świętych kobiet: Anny, Elżbiety, Katarzyny, Małgorzaty i Marii Magdaleny.