CONTRADICTION AND INCONSISTENCY OF THE LIQUID MODERNITY IN TERMS OF THE CULTURE - Choczyński, Marcin; Ksionek-Durukan, Anna; Rozalska, Agata (Uniwersyteckie Czasopismo Socjologiczne, 2017)
Tematem niniejszego opracowania będą zagadnienia sprzeczności w systemie kulturowym dzisiejszych kompleksowych społeczeństw ponowoczesnych. Kultura, jako superwzorzec norm i wartości, ma pierwszorzędne znaczenie w budowaniu samej struktury społecznej, ale również indywidualnego sensu życia, opartego na użyteczności statusowej pełnionych ról. W wyniku oddziaływania różnych napięć oraz niezgodności prądów kulturowych z tradycją dokonująca się modernizacja coraz częściej pozostaje w sprzeczności z realnym dobrostanem jednostki. Zagadnienia postępu społecznego stają się więc relatywne, ponieważ determinizm technologiczny nie jest równoważony przez refleksję humanistyczną, dotyczącą celu i sensu zmian społecznych. Stan zmiany permanentnej prowadzi do zachwiania i niespójności działań relacyjnych, które nie odpowiadają już wymogom integralności, a coraz częściej przypominają spektakl albo teatr życia codziennego. Spełniają się w ten sposób negatywne wizje socjologów i humanistów zaangażowanych w prognostykę społeczną, którzy już u progu późnej nowoczesności pisali o szoku (A. Toffler), niepewności (J. Galbraith) czy nieciągłości (P.F. Drucker) jako realiach obrazujących nowe procesy cywilizacyjne. Z tego też względu społeczeństwa statusów osiąganych nie mogą w pełni cieszyć się podmiotowością. Współczesne formy stratyfikacyjne zbliżają więc społeczeństwa raczej do globalnej egzystencji prekarnej niż do zakładanego jeszcze niedawno dobrobytu. Natomiast postmodernizm kulturowy w wydatny sposób potęguje zagrożenia i nie daje odpowiedzi, co rzeczywiście czeka ludzkość w najbliższym czasie.