Rola sumienności w religijno-moralnym funkcjonowaniu młodych dorosłych - Śmiałek, Sebastian (Seminare. Poszukiwania naukowe, 2024)
Według Pięcioczynnikowego Modelu Osobowości autorstwa P. Costy i R. McCrae osoba sumienna charakteryzuje się silną wolą, jest zmotywowana do działania, wytrwała i obowiązkowa. Wszystkie te predyspozycje można wykorzystać także w sferze religijno-moralnej. Okresem rozwojowym, który obfituje w zadania wymagające sumienności, a jednocześnie stanowi okazję do dokonywania wyborów moralnych i religijnych jest okres wczesnej dorosłości. Celem niniejszego artykułu było zaprezentowanie roli, jaką sumienność może pełnić w moralno-religijnym funkcjonowaniu młodych dorosłych. W pracy zestawiono w sposób teoretyczny sumienność jako cechę osobowości ze zdolnościami moralnymi i religijnymi charakterystycznymi dla osób znajdujących się w okresie wczesnej dorosłości. W tym celu zastosowano analizę jakościową w oparciu o teorie naukowe z dziedziny psychologii oraz wyniki badań socjologicznych i psychologicznych. Zestawienie to dało podstawy do sformułowania wniosku, iż sumienność łączy się z aspektem moralno-religijnym, a jej czynniki, takie jak obowiązkowość i samodyscyplina, mogą pomagać w religijno-moralnym funkcjonowaniu młodych dorosłych. Obowiązkowość może wspierać jednostkę w dążeniu do spójności pomiędzy wyznawanymi normami a podejmowanymi decyzjami. Samodyscyplina pozwala realizować te normy, zwłaszcza gdy osoba musi konfrontować je z innymi życiowymi wyzwaniami. Otwiera to także pole do dalszych badań oraz do tworzenia skutecznych form pomocy w realizacji zadań rozwojowych w okresie wczesnej dorosłości.