Polska adaptacja narzędzia do badania subiektywnej witalności w ujęciu Ryana i Fredericka - Mudło-Głagolska, Karolina (Studia Psychologica: Theoria et praxis, 2022)
W ostatnich latach zwraca się uwagę na fenomenologiczną jakość witalności. Konstrukt subiektywnej witalności jako marker dobrostanu psychicznego ma tę nad nim przewagę, że jest bardziej dostępny w doświadczeniu fenomenologicznym, jest niezależny od zewnętrznych kryteriów dobrostanu, takich jak obiektywny sukces, zdrowie, wsparcie czy osiągnięcia i wykracza znaczeniowo poznane dotychczas w Polsce konstrukty, takie jak afekt pozytywny, zaangażowanie w pracę, flowczy satysfakcja z życia. Dotąd możliwość oceny subiektywnej witalności była ograniczona, zatem aby wypełnić tę lukę przetestowano trafność i rzetelność polskiej wersji Skali Subiektywnej Witalności(Ryan i Frederick 1997), która pozwala na ocenę subiektywnej witalności na poziomie cechy. W próbie 709 osób badanych oceniono trafność czynnikową trzech wersji: 7-, 6- i 5-pozycyjnej (Kawabata i in. 2017) w języku polskim. Najlepszym dopasowaniem modelu do danych cechowała się wersja 5-pozycyjna. Analiza wartości współczynnika αCronbacha (0,80-0,89 w zależności od wersji skali i próby) i mocy dyskryminacyjnej pozycji wykazały, że skalę można uznać za rzetelną. Przetestowano trafność w aspekcie zbieżnym i różnicowym na podstawie zależności subiektywnej witalności z wymiarami zmęczenia przewlekłego, negatywnym i pozytywnym afektem, satysfakcją z życia i witalnością w innej konceptualizacji, liczbą godzin poświęcanych na zajęcia rekreacyjne oraz zaspokojeniem potrzeb psychologicznych w ogóle oraz w odniesieniu do pracy w trzech grupach osób badanych – pracowników, studentów i sportowców. Analiza różnic międzygrupowych przeprowadzona w próbie 40 osób cierpiących na dyskopatię i dobranej grupy kontrolnej wykazała, że osoby chore i zdrowe somatycznie różniły się istotnie wynikiem subiektywnej witalności. Wartości RMSEA i χ2/dfodbiegały od oczekiwanych, świadcząc o niedopasowaniu modelu do danych. Jednak mając na uwadze pozostałe wyniki oraz te uzyskane przez innych badaczy należy uznać Skalę Subiektywnej Witalnościjako narzędzie trafne i rzetelne. Zalecane jest stosowanie 5-pozycyjnej wersji Skali Subiektywnej witalności.