Abstrakt

Tematem szkicu jest stosunek Zbigniewa Herberta, polskiego poety współczesnego, do języka. Twórca rzadko i niewiele mówił o tym w wypowiedziach dyskursywnych, ale analiza jego wierszy ujawnia, że przedmiotem namysłu był dla niego zarówno system językowy, jak i różnorodne użycia języka. W pełni uświadamiał sobie fakt, że język jest formą daną nam w konwencji i nie odwzorowuje rzeczywistości jeden do jednego. Często utrudnia, a nawet uniemożliwia przekaz informacji dla podmiotu najistotniejszych, indywidualnego odczuwania i postrzegania świata.

Zajmując się użyciami języka, Herbert częściej ukazywał sytuacje języka zagrożonego przez przemoc, propagandę i manipulację albo współbudującego rzeczywistość zakłamaną, opresywną, zdarzały się jednak również przykłady respektowania zasad etyki słowa. Szczególnie ważna była dla niego problematyka języka poetyckiego. Z analiz wynika, że wybór etycznych powinności: dawania świadectwa, mówienia prawdy o świecie i obrony wartości – nie oznaczał dla poety konieczności rezygnacji z piękna.