Bitwa pod Zurychem i pod Bernem. Szwajcarski epizod Aleksandra Wata. Dyptyk

Jan Zieliński

DOI: http://dx.doi.org/10.21697/cl.2012.1.5

Abstrakt


The Battle of Zurich and Berne. Swiss episode of Aleksander Wat. Diptych

Aleksander Wat’s participation in the international congress of Pen Clubs in Zurich in June 1947, was for him an opportunity not only to reflect on his continuing role in journalism and cultural life in post-war Poland (among others indirectly influenced the decision to leave Poland permanently in 1963), but also to see the Cathedral of St. Vincent of Zaragoza in Bern and its famous stained glass window, depicting the mystical mill. A similar theme – the mill appears in the poem Condemned which the author interprets in multiple contexts: historical, biblical (the book of Samuel), literary (Gałczyński, Schulz, Dürrenmatt), painting (including Breughel, Schiele), film (Kondratiuk), and others. This interpretation also leads to a broader view of the importance of the theme (and symbol), which is in literature and art a mill in general.


Słowa kluczowe


Aleksander Wat; Zurych;

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Georg Christoph Lichtenberg, Schriften und Briefe, München 1980, s. 921.

Jarosław Borowski, «Między bluźniercą a wyznawcą». Doświadczenie sacrum w poezji Aleksandra Wata, Lublin 1998, s. 128;

Anna Sobolewska, «Poczekalnia sądu ostatecznego». Sen w poezji Aleksandra Wata, w: Szkice o poezji Aleksandra Wata, pod red. Jacka Brzozowskiego i Krystyny Pietrych, Warszawa 1999, s. 189–191;

Edyta Molęda, Mowa cierpienia. Interpretacja poezji Aleksandra Wata, Kraków 2001, s. 65–66;

Przemysław Rojek, «Historia zamącana autobiografią». Zagadnienie tożsamości narracyjnej w odniesieniu do powojennej liryki Aleksandra Wata, Kraków 2009, s. 287–291.

Brigitte Kurmann-Schwarz, Die Glasmalereien des 15. bis 18. Jahrhunderts im Berner Münster, Bern 1998 [= Corpus vitrearum Medii Aevi. Schweiz, t. 4], s. 312–361, bibliografia: s. 1–14.

Guy Loumyer, Note sur la verrière au moulin à la cathédrale de Berne, „Blätter für bernische Geschichte”, IV, 1908, s. 75–76.

Martin Gilbert, Jewish History Atlas, London 1969.

Stanisław Sobotkiewicz, Żyd Wieczny Tułacz, „Wiadomości” (Londyn) 1970, nr 18.

Michael Gibson, Le Portement de Croix, de Pierre Breughel l’Aîné, Paris 1996, s. 43–50, 100, 110, 126–129.

Wulf Segebrech, Was Schillers Glocke geschlagen hat. Vom Nachklang und Widerhall des meistparodierten deutschen Gedicht, München 2005, s. 75–82.

Sabina Sebyłowa, Okładka z pegazem, Warszawa 1960 s. 111–112.

Franz Smola, Egon Schiele. Symbolist Death-Wish and Expressionist Affirmation, w: Vienna 1900. Klimt, Schiele, and Their Times. A Total Work of Art, ed. by Barbara Steffen, Basel 2010, s. 92; reprodukcja Czerwonej hostii na s. 89.

Jan Piotrowiak, Ciemny nurt mego życia... O wyobraźni poetyckiej Władysława Sebyły, Katowice 2008, s. 20.

Vladimir Holan, Zmartwychwstanie, przeł. z czeskiego Jacek Illg, „Krasnogruda” 1996, nr 5,

Friedrich Dürrenmatt, Dolina Pomieszania, przeł. Krzysztof Jachimczak, posł. opatrzył Erwin Axer, Kraków 1997, s. 93.

Niedrukowany list pastora w Kirchbergu, Maxa Wyttenbacha, z 7 sierpnia 1958 r. do Dürrenmatta, Schweizerisches Literaturarchiv, Berno, Fonds Dürrenmatt, pudło 201.

Anna Legeżyńska, Młynek do kawy i inne modele kosmosu, „Polonistyka” 1998, nr 2, s. 115–117.

Magdalena Komoń, Mała historia młynka do kawy, marzeń i żółtego psa. (Pantum), „BregArt” 2004, nr 1 (18).

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.