Godność osoby ludzkiej podstawą prawa do wolności religijnej

JÓZEF WROCEŃSKI

DOI: http://dx.doi.org/10.21697/pk.2016.59.3.01

Abstrakt


Autor w swoim artykule uzasadnia, że gwarancje wolności sumienia i religii otrzymały ochronę prawną, w aktach prawa międzynarodowego i w konstytucjach poszczególnych państw, jako pierwsze z grupy podstawowych praw człowieka. Podstawą tych gwarancji jest przyrodzona godność ludzka. W Polsce wolność religijna w zakresie podmiotowym i przedmiotowym jest regulowana przede wszystkim w Konstytucji RP, która jest najwyższym aktem prawnym. Z jej postanowień wynika, że umowy międzynarodowe ratyfikowane przez Polskę, ustawy oraz inne akty prawne muszą być zgodne z konstytucyjną zasadą ochrony wolności sumienia i religii. Konstytucyjna ochrona tej wolności wiąże nie tylko organy państwa, ale wszystkich obywateli, a także kościoły i związki wyznaniowe. Należy dodać, że w tej sprawie przepisy Konstytucji RP i Kościoła katolickiego są zgodne. Sfera sumienia i religii jest obszarem przeżyć wewnętrznych człowieka i dotyczy jego osobistych poglądów i jego wolności. Zarówno państwo jak i Kościół nie mogą ograniczać tej wolności, ponieważ ona nie pochodzi od tych instytucji. Źródłem wolności sumienia i religii jest przyrodzona i niezbywalna godność człowieka.

Słowa kluczowe


godność ludzka; wolność religijna; prawo kościelne; prawo świeckie; dokumenty

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


A. Źródła

Jan Paweł II, Encyklika Redemptor hominis, w: Encykliki Ojca Świętego Jana Pawła II, Kraków 2005, s, 7-76.

Jan Paweł II, Posynodalna adhortacja apostolska Ecclesia in Europa Ojca Świetego Jana Pawła II, Wrocław 2003.

Konkordat między Rzeczpospolitą Polską a Stolicą Apostolską dnia 28 lipca 1993 r i ratyfikowany 23 lutego 1998 r., Dz. U. nr 51, poz. 318.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r., Dz. U. nr 78, poz. 483.

Konwencja w sprawie zakazu tortur oraz innego okrutnego, nieludzkiego lub poniżającego traktowania albo karania 1984 r., Dz. U. nr 63, poz. 378.

Konwencja Praw Dziecka przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych 20 listopada 1989 r., Dz. U. nr 120, poz. 526 z późn. zm.

Międzynarodowa Konwencja w sprawie likwidacji wszelkich form dyskryminacji rasowej z 7 marca 1966 r. ratyfikowana przez Polskę w 1969 r., Dz. U. nr 25, poz. 187.

Międzynarodowy Pakt Praw Obywatelskich i Politycznych oraz Międzynarodowy Pakt Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych, ratyfikowane przez Polskę w 1977 r., Dz. U. nr 38, poz. 167.

Międzynarodowa Konwencja o zwalczaniu i kierowaniu zbrodni apartheidu z 1973 r. Dz. U. nr 32, poz. 186.

Międzynarodowa Konwencja przeciw apartheidowi w sporcie z 1985 r Dz. U. nr 14, poz. 100.

B. Literatura

Banaszak B., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Warszawa 2009.

Borutka T., Jan Paweł II jako obrońca godności i praw osoby ludzkiej, Polonia Sacra, nr 13.

Czekalski R., Godność osoby ludzkiej. Nauczanie Jana Pawła II, Warszawa 2007.

Garlicki L., Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu. Warszawa 2004.

Garlicki L., Komentarz do art. 30, w: Podstawowe problemy stosowania Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. Raport końcowy z badań, red. K. Działocha, Warszawa 2006.

Hajduk R., Współczesne zagrożenia godności ludzkiej według adhortacji apostolskiej Jana Pawła II Ecclesia in Europa, w: Godność człowieka i rodziny, red. W. Nowak, M. Tunkiewicz, Olsztyn 2007.

Hołda J., Prawa człowieka. Zarys wykładu, Warszawa 2008.

Motyka. K., Prawa człowieka, Lublin 1999.

Krąpiec M., Człowiek bytem osobowym. Św. Tomasza koncepcja człowieka, w: O godność osoby ludzkiej, Radom 2002.

Krukowski J., Kościół i Państwo. Podstawy relacji prawnych, Lublin 2000.

Krukowski J., Godność człowieka podstawą konstytucyjnego katalogu praw i wolności jednostki, w: Podstawowe prawa jednostki i ich sądowa ochrona, red.

L. Wiśniewski, Warszawa 1997.

Krukowski J., Konstytucyjna ochrona wolności sumienia i religii, w: Sześć lat Konstytucji RP. Doświadczenia i inspiracje, red. L. Garlicki. A. Szmyt, Warszawa 2003.

Kuryłowicz M., Słownik terminów, zwrotów i sentencji prawniczych łacińskich oraz pochodzenia łacińskiego, Zakamycze 2005.

Leksykon ochrony praw człowieka.100 podstawowych pojęć, red. M. Balcerzak, S. Sykuna, Warszawa 2010.

Marcinek M., Godność osoby ludzkiej, w: Encyklopedia Nauczania Moralnego, red. J. Nagórny, K. Jeżyna, Radom 2005.

Mazurek J., Prawa człowieka w nauczaniu społecznym Kościoła, Lublin 1991.

Omańczyk E., Encyklopedia ONZ i stosunków międzynarodowych, Warszawa 1982.

Paszko A., Prawa człowieka. Wybór, Kraków 2005.

Piluś. H., O godności człowieka jako osoby, Studia Filozoficzne 7-8(1989).

Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu. Biblia Tysiąclecia, Pallottinum 1971.

Skrzydło W., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, Warszawa 2007.

Słownik języka polskiego, t. I, Warszawa 1978.

Wolności i prawa człowieka w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, red. M. Chmaj, Warszawa 2008.

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.