Procedura ułaskawienia w polskim Kodeksie postępowania karnego

Oliwia Walas

doi:10.21697/mj.15636

Published: 2025-07-14

No. 1 (2025)

The procedure of pardon in the polish Code of criminal procedure

Oliwia Walas

"Młody Jurysta" Czasopismo Studentów i Doktorantów Wydziału Prawa i Administracji UKSW

Section: Artykuły

https://doi.org/10.21697/mj.15636

Abstract

The article presents the institution of pardon as a constitutional prerogative of the President of the Republic of Poland, characterized as personal and not requiring a countersignature. The author discusses its historical development within the Polish legal order and traces its institutional and procedural evolution. The analysis focuses on the current constitutional framework and provisions of the Code of Criminal Procedure, with particular attention to the roles of the court and the Prosecutor General in pardon proceedings. The article compares the pardon with the institutions of amnesty and abolition, emphasizing its individual and discretionary nature. It also outlines the formal requirements for submitting and processing pardon requests, the scope of presidential discretion, and the function of the pardon as an expression of humanitarian considerations within the system of criminal sanctions.

Keywords:

power of pardon, President of the Republic of Poland, prerogative, pardon procedure, Code of Criminal Procedure, Constitution, humanitarianism, amnesty, abolition

Download files

PDF (Język Polski)

Citation rules

Walas, O. (2025). The procedure of pardon in the polish Code of criminal procedure. "Młody Jurysta" Czasopismo Studentów I Doktorantów Wydziału Prawa I Administracji UKSW, (1), 84–107. https://doi.org/10.21697/mj.15636

Cited by / Share

References

Balicki R., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, red. M. Haczkowska, Warszawa 2014
Google Scholar

Chorążewska A., Biłgorajski A., 5. Granice stadialne prawa łaski, czyli od kiedy Prezydent RP może to prawo zastosować? [w:] Stosowanie prawa administracyjnego. Księga jubileuszowa prof. Andrzeja Matana, red. G. Łaszczyca, Warszawa 2024
Google Scholar

Czarny P., Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, wyd. II, red. P. Tuleja, Warszawa 2023
Google Scholar

Filonik J., Ateńskie procesy o bezbożność do 399 r. p.n.e. – próba analizy, Meander 2014, Polska Akademia Nauk
Google Scholar

Grajewski J., Steinborn S., Kodeks postępowania karnego. Komentarz aktualizowany do art. 425–673 Kodeksu postępowania karnego, red. L. K. Paprzycki, LEX/el. 2015
Google Scholar

Grajewski J., Steinborn S., Kodeks postępowania karnego. Tom II. Komentarz do art. 425–673, wyd. III, red. L. K. Paprzycki, Warszawa 2013
Google Scholar

Kubiak P., Damnatio ad bestias i inne kary wykonywane na arenie w antycznym Rzymie, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2014 DOI: https://doi.org/10.18778/7969-114-2
Google Scholar

Matras J., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, wyd. III, red. K. Dudka, Warszawa 2023
Google Scholar

Murzynowski A., Ułaskawienie w Polsce Ludowej, Warszawa 1965
Google Scholar

Rogoziński P., 2. Postępowanie w sprawie ułaskawienia w systemie postępowania karnego [w:] Instytucja ułaskawienia w prawie polskim, Warszawa 2009
Google Scholar

Rogoziński P., 3. Ułaskawienie w polskim prawie konstytucyjnym od 1989 r. [w:] Instytucja ułaskawienia w prawie polskim, Warszawa 2009
Google Scholar

Stefański R. A., Ułaskawienie w nowych uregulowaniach, Prokuratura i Prawo 9, 1997
Google Scholar

Sobiech J., Indywidualne oraz generalne aspekty prawa łaski w Polsce Ludowej w latach 1944–1956, Studia Prawnoustrojowe (65)
Google Scholar

Sobiech J., Prawo łaski w Rzeczypospolitej Polskiej okresu międzywojennego, Prawo i Więź nr 1 (31), wiosna 2020 DOI: https://doi.org/10.36128/priw.vi31.87
Google Scholar

Sychta K., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. J. Zagrodnik, Warszawa 2024
Google Scholar

Świecki D., Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Warszawa 2013
Google Scholar

Świecki D., Kodeks postępowania karnego. Komentarz. Tom II. Art. 425–673, wyd. VII, Warszawa 2024
Google Scholar

Konstytucja Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej uchwalona przez Sejm Ustawodawczy 22.7.1952 r. (Dz.U. Nr 33 poz. 232)
Google Scholar

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2.4.1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.)
Google Scholar

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 11.7.1932 r. – Kodeks karny (Dz.U. Nr 60 poz. 571)
Google Scholar

Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 19.3.1928 r. – Kodeks postępowania karnego (Dz.U. Nr 33 poz. 313)
Google Scholar

Ustawa z 17.3.1921 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 44, poz. 267 i nr 52, poz. 334)
Google Scholar

Ustawa z 26.3.1982 r. o Trybunale Stanu (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 762 z późn. zm.)
Google Scholar

Ustawa z 6.6.1997 r. – Kodeks postępowania karnego (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 46 z późn. zm.)
Google Scholar

Opinia SN z 1.12.2022 r., I KO 88/22, LEX nr 3561894
Google Scholar

Postanowienie SA w Krakowie z 22.07.2020 r., II AKo 86/20, LEX nr 3146635
Google Scholar

Postanowienie SA w Krakowie z 26.04.2007 r., II AKo 113/07, LEX nr 297303
Google Scholar

Postanowienie SN z 2.05.1975 r., II KO 5/75, OSP 1976, nr 4, poz. 73
Google Scholar

Postanowienie SN z 4.01.2024 r., I NSW 1268/23, LEX nr 3649906
Google Scholar

Uchwała składu siedmiu sędziów SN z dnia 31.05.2017 r., I KZP 4/17, LEX nr 2294441
Google Scholar

https://imperiumromanum.pl/ciekawostka/westalki-i-ich-sluzba/
Google Scholar

https://palestra.pl/pl/czasopismo/wydanie/1-2-2022/artykul/o-procesie-sadowym-w-starozytnych-atenach-v-i-iv-w.-p.n.e.-na-podstawie-wybranych-mow-demostenesa-ajschinesa-hyperejdesa-i-isajosa
Google Scholar

https://sjp.pwn.pl/slowniki/humanitaryzm.html
Google Scholar

https://zpe.gov.pl/a/demokratyczne-ateny/D4xMyBA12?utm_source=chatgpt.com
Google Scholar