"Nacinanie sykomory" - czyli jak badać chrześcijański wymiar dramatu i teatru XX wieku

Wojciech Kaczmarek

DOI: http://dx.doi.org/10.21697/cl.2016.2.1

Abstrakt


The paper approaches the problem of a research of a Christian dimension of literature and theatre in the period of the crisis of Christian anthropology, which has been deeply felt at the end of the 20th century. Destructive elements have appeared in the understanding of the history and the role which Christianity has played in the construction of the world. The fruits of the contemporary culture have become sour; they contradict achievements of humanism and create an entity which has been named by Pope John Paul II as the “culture of death”. A researcher of the 20th century literature and theatre in his/her attempt to reach to the source of these processes and reveal real roots of the European culture must make an “incision” with Logos or with “the Light of the Gospel” on the body of the work created by this culture. So, that, as a result of this “incision” the elements which poison it might be eliminated. In this way a transcendental dimension of the European culture could be revealed and a proper description could start; proper because it could undertake the type of anthropology which had been revealed in the Bible and later developed by Judaism and Christianity.

Słowa kluczowe


dramat; teatr; chrześcijaństwo

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Zofia Włodarczyk, Siedem upraw biblijnych i ich symbolika, Kraków 2008.

Joseph Ratzinger, Komunikacja i kultura. Nowe drogi ewangelizacji w trzecim tysiącleciu, w: tegoż, opera omnia, t. VIII, cz. 2, przeł. Wiesław Szymona, Lublin 2013.

{Hasło} „Chrześcijaństwo”, III: „Doktryna”, w: Encyklopedia katolicka, t. 3, Lublin 1985.

Zofia J. Zdybicka, Kulturowe zawirowania wokół człowieka końca XX wieku, „Człowiek w Kulturze” 1995, nr 4–5.

Henryk Kiereś, Błąd antropologiczny a humanistyka, w: Błąd antropologiczny, red. nauk. Andrzej Maryniarczyk, Katarzyna Stępień, Lublin 2003,.

Richard Rorty, Etyka zasad a etyka wrażliwości, przeł. Daria Abriszewska, „Teksty Drugie” 2002, nr 1/2.

Richard Rorty, Obiektywność, relatywizm i prawda, przeł. Janusz Margański. Warszawa 1999.

Northrop Frye, Wielki kod. Biblia i literatura, przeł. Agnieszka Fulińska, przekład przejrzał i wstępem opatrzył Michał P. Markowski, Bydgoszcz 1998.

Józef Japola, chrześcijańskie badania literackie – szansa, nieporozumienie czy wypaczenie? (Sytuacja w amerykańskiej szkole wyższej), „Ruch Literacki” 2005, R. XLVI, nr 6 (273).

Czesław Zgorzelski, «W Tobie jest światłość». Szkice o liryce religijnej oświecenia i romantyzmu, Lublin 1993.

Irena Sławińska, Teatr w myśli współczesnej. Ku antropologii teatru, Warszawa 1990.

Stefan Sawicki, z pogranicza literatury i religii. Szkice, Lublin 1979.

Stefan Sawicki, Wartość – sacrum – Norwid. Studia i szkice aksjologicznoliterackie, Lublin 1994.

Stefan Sawicki, Wartość – sacrum – Norwid. 2. Studia i szkice aksjologicznoliterackie, Lublin 2007.

Maria Jasińska-Wojtkowska, horyzonty literackiego sacrum, Lublin 2003.

Marian Maciejewski, «ażeby ciało powróciło w słowo». Próba kerygmatycznej interpretacji literatury, Lublin 1991.

Mirosława Ołdakowska-Kuflowa, Sacrum na progu nowoczesności. o literaturze polskiej lat 1918–1945, Lublin 2009.

Mirosława Ołdakowska-Kuflowa, Potrzeba sacrum. Literatura polska okresu PrL-u, Lublin 2012.

Mirosława Ołdakowska-Kuflowa, Sacrum na nowo odkrywane. o literaturze polskiej po 1989 roku, Lublin 2015.

Irena Sławińska, Główne problemy struktury dramatu, „Pamiętnik Teatralny” 1958, z. 3–4.

Irena Sławińska, Teatr w myśli współczesnej, Warszawa 1990.

Dramat i teatr religijny. Wyróżniki i paradygmaty. W stulecie urodzin Profesor Ireny Sławińskiej, red. Wojciech Kaczmarek, Joanna Michalczuk, Lublin 2014.

Paul Ricœur, religia, ateizm, wiara, przeł. Halina Bortnowska, w: tegoż, Egzystencja i hermeneutyka. rozprawy o metodzie, wybór, opracowanie i wprowadzenie Stanisław Cichowicz, Warszawa 1985.

Wojciech Kaczmarek, analiza kerygmatyczna wobec aksjologii współczesnego literaturoznawstwa, „Roczniki Humanistyczne” 2015, r. 63.

Marshall McLuhan, Środek jest przekazem, w: tegoż, Wybór tekstów, red. Eric McLuhan, Frank Zingrone, przeł. Ewa Różalska, Jacek M. Stokłosa, Poznań 2001.

Wojciech Kaczmarek, Spotkać Boga w człowieku. Jeszcze o trylogii dramatycznej Karola Wojtyły, w: Karol Wojtyła – Jan Paweł II artysta słowa, red. Mirosława Ołdakowska-Kuflowa, Wojciech Kaczmarek, Lublin 2015.

Wojciech Kaczmarek, Prawda w teatrze, w: Prawda w literaturze. Studia, red. Andrzej Tyszczyk, Jarosław Borowski, Ireneusz Piekarski, Lublin 2010.

Jerzy Kreczmar, Cały świat gra komedię. Drobiazgi o teoriach i artystach, Warszawa 1982.

Patrice Pavis, „Anthropologie théâtrale”, w: tegoż, Dictionnaire du théâtre, Paris 1987.

Słownik terminów teatralnych, słowo wstępne napisała Anne Ubersfeld, przełożył, opracował i uzupełnieniami opatrzył Sławomir Świontek, Wrocław–Warszawa– Kraków 1996.

Dorothy Knowles, La reaction idéaliste au théâtre depuis 1890, Paris 1934. Reprint: Genewa 1972.

Pierre-Henri Simon, Théâtre et destin. La signification de la renaissance dramatique en France au XX-e siècle. montherlant. Giraudoux. anouilh. mauriac. camus. Sartre. claudel. Salacrou, Paris 1959.

Michel Lioure, Le théâtre religieux en France, Paris 1983.

George Wellwarth, modern Drama and the Death of God, Wisconsin 1986.

Gabriel Marcel, Théâtre et religion, Lyon 1958.

Dictino A. Hernandez, Fe y ateismo en el teatro moderno, Salamanca 1968.

Wojciech Kaczmarek, Wezwani do nadziei. religia – ateizm – wiara w dramacie współczesnym, Lublin 1993.

Mieczysław A. Krąpiec, Teatr jako sposób ludzkiego życia, „Ethos” 2007, nr 77–7.

Wojciech Kaczmarek, Przeniknąć człowieka. Chrześcijański horyzont dramatu i teatru XX wieku, Lublin 2016.

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.