POLITYKA WYDAWNICZA

Towarzystwa Naukowego Franciszka Salezego
dotycząca zasad etycznych obowiązujących w czasopiśmie
„Seminare. Poszukiwania naukowe” oraz innych publikacjach TNFS

1. Cel i charakter Polityki

Niniejsza Polityka określa zasady etyczne i dobre praktyki obowiązujące w czasopiśmie naukowym „Seminare. Poszukiwania naukowe” oraz innych publikacjach Towarzystwa Naukowego Franciszka Salezego (TNFS).

TNFS przyjmuje jako punkt odniesienia standardy i dobre praktyki opracowane przez Committee on Publication Ethics (COPE), w szczególności COPE Core Practices oraz COPE Guidance.

2. Zakres i definicje

2.1. Zakres podmiotowy

Polityka dotyczy autorów, współautorów, redaktorów (w tym redaktora naczelnego), członków rad naukowych, recenzentów oraz wszystkich osób uczestniczących w procesie wydawniczym.

2.2. Definicje

Naruszenia etyczne obejmują m.in.: plagiat, autoplagiat bez ujawnienia, fabrykację lub fałszowanie danych, manipulację recenzją, nieujawnienie konfliktu interesów, naruszenie praw autorskich, nieprawidłowe autorstwo (ghostwriting, guest/gift authorship), manipulację cytowaniami.

Konflikt interesów oznacza sytuację, w której relacje finansowe, instytucjonalne lub osobiste mogą wpływać na bezstronność podejmowanych decyzji.

Double-blind peer review – recenzja, w której ani autor, ani recenzent nie znają swojej tożsamości (w granicach możliwych do zapewnienia w danej dyscyplinie).

Expression of concern – komunikat redakcyjny publikowany w przypadku poważnych wątpliwości dotyczących artykułu.

3. Role i odpowiedzialności

Redakcja:

• prowadzi proces redakcyjny i recenzyjny zgodnie z Polityką,
• dobiera recenzentów w sposób niezależny i bezstronny,
• zapewnia poufność procesu recenzji,
• reaguje na podejrzenia naruszeń etycznych,
• podejmuje decyzje dotyczące korekt i wycofań.

Autorzy:

• odpowiadają za oryginalność i rzetelność pracy,
• stosują poprawne cytowanie,
• ujawniają finansowanie i konflikty interesów,
• wskazują rzeczywisty wkład autorów,
• spełniają wymogi etyczne badań,
• współpracują z redakcją.

Recenzenci:

• zachowują poufność,
• sporządzają rzetelne i terminowe recenzje,
• ujawniają konflikt interesów,
• nie wykorzystują treści do własnych celów.

Decyzje redakcyjne są podejmowane wyłącznie na podstawie kryteriów merytorycznych, bez dyskryminacji.

4. Proces recenzji

• Standardem jest double-blind peer review.
• Każdy artykuł naukowy podlega co najmniej dwóm recenzjom.
• Recenzenci są dobierani na podstawie kompetencji i braku konfliktu interesów.
• Redakcja przeciwdziała manipulacjom recenzyjnym.
• Odstępstwa od procedury wymagają uzasadnienia.

Redakcja publikuje kryteria oceny oraz coroczną listę recenzentów.

5. Konflikt interesów

Autorzy, recenzenci i redaktorzy są zobowiązani do ujawnienia konfliktów interesów.

W przypadku ich wystąpienia redakcja stosuje odpowiednie środki, w tym wyłączenie z procesu.

Brak ujawnienia konfliktu może skutkować odmową publikacji lub jej wycofaniem.

6. Oryginalność i plagiat

• Redakcja stosuje narzędzia do oceny podobieństwa (np. iThenticate).
• Wynik analizy podobieństwa nie stanowi samodzielnej podstawy decyzji redakcyjnej i jest interpretowany merytorycznie, z uwzględnieniem m.in. poprawnych cytowań, bibliografii oraz charakteru tekstu.
• W przypadku uzasadnionych podejrzeń o naruszenia etyczne redakcja prowadzi postępowanie wyjaśniające i podejmuje działania adekwatne do ustaleń (np. wstrzymanie procedowania, odmowa publikacji, korekta, wycofanie lub publikacja noty ostrzegawczej).
• Autorzy są zobowiązani do przechowywania danych źródłowych oraz – na uzasadnione żądanie redakcji – do ich udostępnienia w zakresie niezbędnym do weryfikacji rzetelności pracy.
• Niedopuszczalna jest taka obróbka materiałów (w szczególności ilustracji, wykresów i obrazów), która mogłaby wprowadzać w błąd lub wpływać na interpretację wyników.

7. Autorstwo

Autorstwo musi odzwierciedlać rzeczywisty wkład.

Niedozwolone są: ghostwriting, guest authorship i gift authorship.

Redakcja wymaga oświadczenia o wkładzie autorów.

8. Etyka badań z udziałem ludzi

Autorzy są zobowiązani do:

• uzyskania zgód komisji etycznych,
• uzyskania świadomej zgody uczestników,
• zapewnienia anonimowości i ochrony danych.

Redakcja może odmówić publikacji w przypadku naruszeń.

9. Skargi i odwołania

TNFS zapewnia możliwość składania skarg i odwołań dotyczących procesu redakcyjnego, recenzji oraz rozstrzygnięć w sprawach etycznych.

Zgłoszenia należy kierować na adres: tnfs@tnfs.pl

Postępowanie prowadzone jest w sposób bezstronny, poufny i udokumentowany.

W szczególności obejmuje:

• rejestrację zgłoszenia i wstępną ocenę jego zasadności,
• zebranie stanowisk stron (w tym autorów),
• w razie potrzeby konsultację z recenzentami lub niezależnymi ekspertami,
• podjęcie decyzji adekwatnej do ustaleń,
• przekazanie stronom informacji o rozstrzygnięciu wraz z uzasadnieniem oraz – w stosownych przypadkach – wskazaniem trybu odwołania.

10. Korekty i wycofania

Stosowane formy działań po publikacji obejmują:

• korektę (erratum lub corrigendum),
• wycofanie publikacji (retraction),
• notę ostrzegawczą redakcji (expression of concern).

Autor może zgłosić wniosek o korektę lub wycofanie publikacji, jednak ostateczną decyzję podejmuje redakcja (i/lub wydawca), kierując się zasadą rzetelności naukowej oraz dobrymi praktykami Committee on Publication Ethics (COPE).

Informacje o korektach i wycofaniach są publikowane w sposób przejrzysty i jednoznaczny, z odniesieniem do pierwotnej wersji artykułu oraz trwałym powiązaniem z publikacją (np. poprzez komunikat redakcyjny, oznaczenie statusu publikacji oraz – w miarę możliwości technicznych – odpowiednie metadane i oznaczenia w pliku PDF).

Wycofanie publikacji następuje w szczególności w przypadku:

• poważnych naruszeń etycznych (np. plagiat, manipulacja danymi),
• fabrykacji lub fałszowania danych,
• istotnych błędów podważających wiarygodność wyników,
• innych okoliczności uniemożliwiających utrzymanie publikacji w obiegu naukowym.

Wycofanie nie polega na usunięciu artykułu z archiwum, lecz na jednoznacznym oznaczeniu go jako wycofanego, z zachowaniem integralności rekordu publikacyjnego.

Nota ostrzegawcza redakcji jest publikowana w przypadku poważnych wątpliwości co do rzetelności artykułu, gdy postępowanie wyjaśniające jest w toku, a brak jeszcze podstaw do korekty lub wycofania. Po zakończeniu postępowania redakcja podejmuje decyzję o dalszych działaniach.

Redakcja może dopuścić publikację polemik, sprostowań lub wyjaśnień dotyczących opublikowanych treści. Decyzja o ich publikacji należy do redakcji i może podlegać procedurze recenzyjnej.

11. Narzędzia AI

Autorzy mogą korzystać z narzędzi sztucznej inteligencji (AI) wyłącznie w sposób pomocniczy, w szczególności w zakresie redakcji językowej, analizy danych lub organizacji materiału.

Obowiązkowe jest ujawnienie wykorzystania narzędzi AI, zwłaszcza w przypadku:

• generowania fragmentów tekstu,
• analizy danych,
• redakcji językowej.

Narzędzia AI nie mogą być wskazywane jako autorzy ani współautorzy publikacji.

Autor ponosi pełną odpowiedzialność za treść artykułu, w tym za poprawność merytoryczną, cytowania oraz ewentualne błędy wynikające z użycia narzędzi AI.

12. Prawa autorskie

Autorzy zachowują prawa autorskie.

Publikacje są udostępniane na licencji CC BY-ND 4.0 International.

Dozwolone jest deponowanie wszystkich wersji artykułu.

13. Poufność i dane

Proces wydawniczy jest poufny.

Dane osobowe są przetwarzane zgodnie z RODO.

14. Otwarty dostęp i opłaty publikacyjne

„Seminare. Poszukiwania naukowe” oraz inne publikacje TNFS są udostępniane zgodnie z przyjętą polityką otwartego dostępu. Pełne teksty publikacji są dostępne dla czytelników bez opłat i bez embarga.

Autorzy nie ponoszą opłat za zgłoszenie, procedowanie, recenzję ani publikację tekstu.

15. Harmonogram publikacji

Czasopismo publikuje numery 2 razy w roku. Redakcja stosuje model „online first”, polegający na wcześniejszym udostępnieniu zaakceptowanych tekstów przed zamknięciem numeru.

16. Archiwizacja i trwałość dostępu

Redakcja zapewnia trwałą dostępność opublikowanych treści poprzez archiwizację cyfrową w systemie czasopisma oraz, w miarę możliwości, w repozytoriach instytucjonalnych lub innych systemach długoterminowego przechowywania treści naukowych.

17. Własność, zarządzanie i niezależność redakcyjna

Wydawcą i właścicielem czasopisma „Seminare. Poszukiwania naukowe” jest Towarzystwo Naukowe Franciszka Salezego. Dane wydawcy, skład redakcji, rady naukowej oraz dane kontaktowe redakcji są jawnie publikowane na stronie czasopisma.

Decyzje redakcyjne są podejmowane niezależnie od wpływów instytucjonalnych, finansowych, osobistych lub organizacyjnych.

18. Reklamy, marketing i komunikacja z autorami

Czasopismo nie prowadzi praktyk marketingowych, które mogłyby wprowadzać autorów lub czytelników w błąd. Informacje kierowane do autorów są zgodne ze stanem faktycznym i nie zawierają nieuzasadnionych obietnic dotyczących publikacji, indeksacji lub czasu procedowania.

Czasopismo nie publikuje reklam. Jeżeli w przyszłości zostaną one dopuszczone, nie będą miały wpływu na decyzje redakcyjne.