Socjoterapia jako obszar wsparcia i edukacji chłopców

Olga Modzelewska

doi:10.21852/sem.1889

Opublikowane: 30.06.2026

Tom 47 Nr 1 (2026)

Socjoterapia jako obszar wsparcia i edukacji chłopców

Olga Modzelewska

Seminare. Poszukiwania naukowe

Dział: Artykuły

https://doi.org/10.21852/sem.1889

Abstrakt

Współcześnie socjoterapia jako forma pomocy psychologiczno-pedagogicznej oraz przestrzeń wsparcia i edukacji zyskuje na znaczeniu. Ten rodzaj pomocy wykorzystuje elastyczne formy pracy, dostosowanie metod do faktycznych potrzeb oraz systematyczne wspieranie rozwoju emocjonalnego, społecznego i moralnego. Jest to szczególnie istotne w pracy z młodymi chłopcami, adolescentami, którzy mierzą się z licznymi wyzwaniami rozwojowymi. W obliczu zmian kulturowych i rosnącej świadomości różnorodności ról społecznych konieczne jest tworzenie bezpiecznej przestrzeni, w której mogą budować własną tożsamość bez presji schematów. Kluczowe jest promowanie zdrowych relacji interpersonalnych, rozwijanie umiejętności radzenia sobie z trudnościami oraz kreowanie pozytywnych wzorców męskości i empatii. W tym kontekście socjoterapia staje się kluczowym elementem w nowym paradygmacie edukacji i terapii młodych mężczyzn. Prezentowane rozważania obejmują refleksję naukową oraz przegląd literatury z zakresu socjoterapii, pedagogiki i studiów nad męskością/ami. Badacze wskazują (Gough and Novikova, 2020; Sheikh, Payne-Cook, Lisk, Carter and Brown, 2024; Helland Lindborg et al., 2024), że chłopcy rzadko szukają wsparcia psychologiczno-pedagogicznego, co wiąże się z normami kulturowymi męskości oraz trudnościami w identyfikowaniu i wyrażaniu emocji. W tym kontekście istotne jest tworzenie zajęć socjoterapeutycznych dopasowanych do potrzeb rozwojowych chłopców. Niniejsze opracowanie może służyć jako inspiracja do działań wychowawczych wspierających młodych mężczyzn w kształtowaniu konstruktywnych wzorców męskości i radzeniu sobie ze stereotypami płciowymi.

Słowa kluczowe:

socjoterapia, rozwój chłopców, męskość, kształtowanie tożsamości, korektura stereotypów

Pobierz pliki

PDF (English)

Zasady cytowania

Modzelewska, O. (2026). Socjoterapia jako obszar wsparcia i edukacji chłopców . Seminare. Poszukiwania Naukowe, 47(1). https://doi.org/10.21852/sem.1889

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Arcimowicz, Krzysztof. 2003. Obraz mężczyzny w polskich mediach. Prawda, fałsz, stereotyp. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Google Scholar

Badinter, Elisabeth. 1993. XY. Tożsamość mężczyzny. Warszawa: W.A.B.
Google Scholar

Bem, Sandra L. 2000. Męskość. Kobiecość. O różnicach wynikających z płci. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Google Scholar

Bocian-Waszkiewicz, Beata. 2016. „Socjoterapia jako metoda pracy z uczniem ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi”. Student Niepełnosprawny. Szkice i Rozprawy no. 16 (9): 145-165.
Google Scholar

Brannon, Linda. 2002. Psychologia rodzaju. Kobiety i mężczyźni: podobni czy różni. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Google Scholar

Brzezińska, Anna. 2000. Społeczna psychologia rozwoju. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
Google Scholar

Chmura-Rutkowska, Iwona, and Joanna Ostrouch. 2007. Mężczyźni na przełęczy życia. Studium socjopedagogiczne. Kraków: Oficyna Wydawnicza „Impuls”.
Google Scholar

Dobosz, Dagmara. 2022. „Współczesna kobiecość i męskość w opiniach młodych dorosłych - analiza w kontekście stereotypów płci oraz własnych koncepcji tożsamości płciowych badanych”. Studia Edukacyjne 67: 69-84.
Google Scholar

Dojrzewanie polskich chłopców. 2023. Accessed August 10, 2024. https://moonka.pl/fundacja/raport/Raport.
Google Scholar

Gough, Brendan, and Irina Novikova. 2020. Mental Health, Men and Culture: How Do Sociocultural Constructions of Masculinities Relate to Men’s Mental Health Help-Seeking Behaviour in the WHO European Region? Health Evidence Network Synthesis Report No. 70. Copenhagen: World Health Organization Regional Office for Europe.
Google Scholar

Grabowska, Magdalena. 2007. Stereotypy płci we wczesnej dorosłości. Bydgoszcz: Wydawnictwo UKW.
Google Scholar

Green, Lorraine. 2016. Understanding the Life Course: Sociological and Psychological Perspectives. 2nd ed. Hoboken, NJ: Wiley.
Google Scholar

Helland Lindborg, Tove, Inger Kristensson Hallström, Anne Synnøve Litland, and Helena Åvik Persson. 2024. „Adolescent Boys’ Experiences of Mental Health and School Health Services”. BMC Public Health 24: 1464.
Google Scholar

Howells, Lawrence. 2018. Cognitive Behavioural Therapy for Adolescents and Young Adults: An Emotion Regulation Approach. London: Taylor & Francis.
Google Scholar

Jagieła, Jarosław. 2007. Socjoterapia w szkole. Krótki poradnik psychologiczny. Kraków: Wydawnictwo Rubikon.
Google Scholar

James, Richard K., and Burl E. Gilliland. 2009. Strategie interwencji kryzysowej. Warszawa: PARPA.
Google Scholar

Jankowiak, Barbara, and Emilia Soroko. 2014. „Problematyka wsparcia w socjoterapii – wybrane zagadnienia”. Studia Edukacyjne 32: 225-243.
Google Scholar

Jankowiak, Barbara, and Emilia Soroko. 2019. „Socjoterapia dziś i jutro. O potrzebie współpracy refleksyjnego praktyka i ciekawego praktyki naukowca”. Biuletyn Polskiego Stowarzyszenia Socjoterapeutów i Trenerów.
Google Scholar

Jankowiak, Barbara, and Emilia Soroko. 2021. Socjoterapia młodzieży. Studium psychologiczno-pedagogiczne. Warszawa: PWN.
Google Scholar

John-Borys, Maria. 2005. „Socjoterapia – jak zachodzi zmiana zachowania?” In Diagnostyka, profilaktyka, socjoterapia w teorii i praktyce pedagogicznej, ed. Maria Deptuła, 347-358. Bydgoszcz: Wydawnictwo UKW.
Google Scholar

Kubacka-Jasiecka, Dorota. 2010. Interwencja kryzysowa. Warszawa: WAiP.
Google Scholar

Mandal, Eugenia. 2000. Przedmiotowe i interpersonalne konsekwencje stereotypów związanych z płcią. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Google Scholar

Mandal, Eugenia. 2003. Męskość i kobiecość. Popularne opinie a badania naukowe. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie Żak.
Google Scholar

Ogden, Terje, and Kristine Amlund Hagen. 2018. Adolescent Mental Health: Prevention and Intervention. 2nd ed. London: Taylor & Francis.
Google Scholar

Ostaszewski, Krzysztof. 2001. “Szkolno-środowiskowe programy profilaktyczne. Sukcesy i dylematy naukowego podejścia.” In Ewaluacja profilaktyki problemów dzieci i młodzieży, ed. Janusz Ł. Grzelak and Marcin J. Sochocki, 11-57. Warszawa: Pracownia Problematyki Problemowej.
Google Scholar

Pankowska, Dorota. 2005. Wychowanie a role płciowe. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
Google Scholar

Peret Drążewska, Paulina. 2021. „Specyfika rozwojowa okresu adolescencji. Implikacje dla praktyki wychowawczej”. Roczniki Pedagogiczne 13 (49), no. 4: 7-15.
Google Scholar

Pilecka, Barbara. 2004. Kryzys psychologiczny. Wybrane zagadnienia. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Google Scholar

Sawicka, Katarzyna, ed. 1999. Socjoterapia. Warszawa: Wyd. CMPPP
Google Scholar

Sawicka, Katarzyna. 2024. „Wokół pojęcia socjoterapii.” Biuletyn Socjoterapeutyczny 1: 11-23.
Google Scholar

Sęk, Helena, and Roman Cieślak. 2004. „Wsparcie społeczne – sposoby definiowania, rodzaje i źródła wsparcia, wybrane koncepcje teoretyczne”. In Wsparcie społeczne, stres i zdrowie, edited by Hanna Sęk and Roman Cieślak, 11-28. Warszawa: PWN.
Google Scholar

Sheikh, A., C. Payne-Cook, S. Lisk, B. Carter, and J. S. L. Brown. 2024. „Why Do Young Men Not Seek Help for Affective Mental Health Issues? A Systematic Review of Perceived Barriers and Facilitators among Adolescent Boys and Young Men”. European Child & Adolescent Psychiatry 34: 565-583.
Google Scholar

Strzemieczny, Jacek. 1993. Zajęcia socjoterapeutyczne dla dzieci i młodzieży. Warszawa: PTP.
Google Scholar

Wilk, Maciej. 2024. „Cztery oblicza socjoterapii”. Biuletyn Socjoterapeutyczny 1: 43-55.
Google Scholar