KRYTYCYZM POPPERA JAKO PODSTAWA SOCJOLOGICZNYCH BADAŃ CYWILIZACYJNEGO ROZWOJU SPOŁECZEŃSTW

Arkadiusz Jabłoński

Abstrakt


W artykule tym przedstawiam metodę prób i błędów Karla R. Poppera w trzech różnych sposobach interpretacji. Interpretacje te wyznaczają różne logiki widzenia mechanizmów rozwoju wiedzy w ramach schematu prób i błędów. Zgodnie z najbardziej wpływowymi interpretacjami, można potraktować metodę prób i błędów, po pierwsze, jako epistemologiczną analizę reguł uzasadnienia naukowego, po drugie, jako ewolucjonistyczne ujmowanie praw przystosowania i selekcji, a po trzecie, jako krytycystyczną analizę wytworów wiedzy. Dwie pierwsze interpretacje wpisują się w namysł metodologiczny i metateoretyczny nad naturą wiedzy, trzecie stanowi podstawę socjologicznej analizy wiedzy.


Słowa kluczowe


Karl Popper, Margaret Archer, wiedza, socjologia wiedzy

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Adorno T. W. i inni (red.), (1970), Der Positivismusstreit in der deutschen Soziologie, Neuwied: Luchterhand.

Adorno T. W. i inni (red.), (1976), The Positivist Dispute in German Sociology, G Adey, D. Frisby (tł.), London: Heinemann.

Albert H., (1970), Im Rücken des Positivismus? W: Adorno i in. (red.) 1970, s. 267–305.

Archer M., (2013), Człowieczeństwo. Problem sprawstwa, A. Dziuban (tł.), Kraków: Zakład Wydawniczy »Nomos«.

Barley S. R., Tolbert P. S., (1997), Institutionalization and structuration: Studying the links between action and institution, Retrieved [insert date] from Cornell University, ILR School site: http://digitalcommons.ilr.cornell.edu/articles/130/

Bernstein J. M., (1995), Recovering Ethical Life. Jürgen Habermas and the Future of Critical Theory. London and New York: Routledge.

Chmielewski A., (1995), Filozofia Poppera. Analiza krytyczna, Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.

Cornforth M., (1968) The Open Philosophy and the Open Society: A Reply to Dr. Karl Popper's Refutations of Marxism, New York: International Publishers.

Gray J., (1986), Hayek on Liberty, Oxford: Basil Blackwell.

Hayek F., (1998), Indywidualizm i porządek ekonomiczny, G. Łuczkiewicz (tł.), Kraków: Wydawnictwo Znak.

Hayek F., (2004), Zgubna pycha rozumu. O błędach socjalizmu, M. i T. Kunińscy, Kraków: Wydawnictwo Arcana.

Jabłoński A., (2006), Budowanie społeczeństwa wiedzy. Zarys teorii społecznej Karla R. Poppera, Lublin: Wydawnictwo KUL.

Kaniowski A. M., (1990) Filozofia społeczna Jürgena Habermasa. W poszukiwaniu jedności teorii i praktyki, Warszawa: Kolegium Otryckie.

Kuniński M., (1999), Wiedza, etyka i polityka w myśli F. A. Von Hayeka, Kraków: Księgarnia Akademicka.

Lenk H., (1995) Filozofia pragmatycznego interpretacjonizmu, Z. Zwoliński (tł.), Warszawa: Oficyna Naukowa.

Mokrzycki E., (1980) Filozofia nauki a socjologia. Od doktryny metodologicznej do praktyki badawczej, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Popper K. R., (1970) Reason or Revolution? „Archives European Journal of Sociology” 11.

Popper K. R., (1992) Wiedza obiektywna. Ewolucyjna teoria epistemologiczna, A. Chmielewski (tł.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Popper K. R., (1993) Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie. T. 1-2. H. Krahelska (tł.).Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Popper K. R., (1996) Wszechświat otwarty. Argument na rzecz indeterminizmu. A. Chmielewski (tł.). Kraków: Wydawnictwo Znak.

Popper K. R., (1997) Mit schematu pojęciowego. W obronie nauki i racjonalności, B. Chwedeńczuk (tł.). Warszawa: Książka i Wiedza.

Popper K. R., (1997b) W poszukiwaniu lepszego świata. Wykłady i rozprawy z trzydziestu lat, A. Malinowski (tł.), Warszawa: Książka i Wiedza.

Popper K. R., (1998) Wiedza a zagadnienie ciała i umysłu. W obronie interakcji, T. Baszniak (tł.),Warszawa: Książka i Wiedza 1998.

Popper K. R., (1999) Droga do wiedzy. Domysły i refutacje, S. Amsterdamski (tł.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Suarez-Iniguez E., (1992), En torno a la polemica Popper-Adorno: la historia de una trampa, „Revista Mexicana de Ciencias Politicas y Sociales” 37 (148), s. 89–100.

Szacki J., (2002), Historia myśli społecznej. Wydanie nowe, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Wallisch-Prinz B., (1981) Critical Reason or Rational Criticism? The Dispute over Neopositivistic Methodology (Positivismusstreit). „Psychology and Social Theory” 1, s. 6–11.

Wielecki K., (2003) Podmiotowość w dobie kryzysu postindustrializmu. Między indywidualizmem a kolektywizmem, Warszawa: Centrum Europejskie Uniwersytetu Warszawskiego.

Williams D. A., (1989) Truth, Hope, and Power: The Thought of Karl Popper, Toronto: University of Toronto Press.

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.