Cyfrowe uzależnienia w odniesieniu do orzeczeń o stwierdzenie nieważności małżeństwa

Rafał Kamiński

doi:10.21697/im.2637103

Opublikowane: 2026-06-30

Tom 37 Nr 1 (2026)

Cyfrowe uzależnienia w odniesieniu do orzeczeń o stwierdzenie nieważności małżeństwa

Rafał Kamiński

Ius Matrimoniale

Dział: Rozprawy i artykuły

https://doi.org/10.21697/im.2637103

Abstrakt

Autor w przedstawionym artykule podejmuje zagadnienie nowych uzależnień, które mogą być wynikiem niewłaściwego używania i nadużyć związanych z nowoczesnymi technologiami i ich wpływu na zdolność do zawarcia małżeństwa kanonicznego. Pod wspólnym mianownikiem uzależnienia od Internetu (Internet addiction), można wyróżnić: uzależnienie od cyberseksu (seksu wirtualnego), uzależnienie od cyberrelacji (relacji wirtualnych); Net Gaming (uzależnienie od gier w sieci), patologiczny hazard (e-hazard), wideo gry, kompulsywny shopping online i handel online (trading) oraz przeciążenie poznawcze, spowodowane nadmierną informacją, oraz ogólne uzależnienie od komputera. Po wprowadzeniu w temat nawiązywania relacji we współczesnym świecie i ogólnej charakterystyce form uzależnienia, autor prezentuje dziewięć spraw o stwierdzenie nieważności małżeństwa. W ośmiu z nich orzekał Najwyższy Trybunał Roty Rzymskiej, jedna toczy się przed kościelnym sądem w Polsce. Celem badania było ukazanie linii orzeczniczej w przypadku pojawienia się, jako przyczyny psychicznej mogącej powodować niezdolność konsensualną, uzależnienia od technologii cyfrowych. Na podstawie zaprezentowanych wyroków nie można ustalić systemowego stanowiska, jednak widoczny jest wpływ utrwalonych zasad orzecznictwa rotalnego w sprawach dotyczących niezdolności konsensualnej.

Słowa kluczowe:

małżeństwo, Rota Rzymska, wyrok, uzależnienie od Internetu, niezdolność konsensualna, nowe uzależnienia

Pobierz pliki

pdf

Zasady cytowania

Kamiński , R. (2026). Cyfrowe uzależnienia w odniesieniu do orzeczeń o stwierdzenie nieważności małżeństwa. Ius Matrimoniale, 37(1), 47–66. https://doi.org/10.21697/im.2637103

Cited by / Share

Bibliografia

Źródła:
Google Scholar

American Psychiatric Association. 2013. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5th ed. Arlington, VA: American Psychiatric Association Publishing.
Google Scholar

Dec. c. Bottone, 07.03.2013, Bratislavien. – Tyrnavien., A 73/2013, (nieopublikowany).
Google Scholar

Dec. c. Caberletti, 19.07.2013, Arlingtonen., A 226/2013 (nieopublikowany).
Google Scholar

Dec. c. Da Costa Gomez, 16.03.2015, Sancti Sebastianis Fluminis Ianuarii., B 36/2015 (nieopublikowany).
Google Scholar

Dec. c. Erlebach, 09.07.2010, Bratislavien.-Tyrnavien., A 119/2010 (nieopublikowany).
Google Scholar

Dec. c. Ferreira Pena, 05.03.2013 r., Civitatis Castelli., Α 69/2013 (nieopublikowany).
Google Scholar

Dec. c. Jaeger, 29.01.2013, Poncen., A 25/2013 (nieopublikowany).
Google Scholar

Dec. c. Monier, 13.05.2005, Iiolietten.in Illinois., B 39/05 (nieopublikowany).
Google Scholar

Dec. c. Monier, 27.11.2009, Hagulstaden. et Novocastren., A 156/2009 (nieopublikowany).
Google Scholar

Franciscus. 2015. „Allocuzione al Tribunale della Rota Romana”, 24.01.2014, Quaderni dello Studio Rotale 22: 15-16.
Google Scholar

Kodeks Prawa Kanonicznego promulgowany przez papieża Jana Pawła II w dniu 25 stycznia 1983 roku. Stan prawny na dzień 8 sierpnia 2023 r. Zaktualizowany przekład na język polski. https://episkopat.pl/files/24.bkt/08/28/15/852966_p8b8_zKEPnastronieKEP_17.08.20231.pdf. Accessed: 14 May 2026. (=CIC/83)
Google Scholar

Literatura:
Google Scholar

Alter, Adam. 2018. Uzależnienia 2.0. Dlaczego tak trudno oprzeć się nowym technologiom, Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Google Scholar

Amenta, Paolo. 2009. „Sindromi di dipendenza comportamentale e consenso matrimoniale,” In Dipendenze psichologiche e consenso matrimoniale. Vol. 84 Studi Giuridici, 181-200. Città del Vaticano: Libreria Editirice Vaticana.
Google Scholar

Cantelmi, Tonino, and Rachele Barchiesi. 2007. Amori difficili. La crisi della relazione interpersonale e il trionfo dell’ambiguità, Cinisello Balsamo: San Paolo Edizino.
Google Scholar

Cantelmi, Tonino. 2013, Tecnoliquidità. La psicologia ai tempi di internet: la mente tecno liquida, Cinisello Balsamo: San Paolo Edizioni.
Google Scholar

Cantelmi, Tonino. 2016, „Relazione tecnoliquide: l’amore e l’amicizia ai tempi della rivoluzione digitale.” In Matrimonio e processo: la sfida del progresso scientifico e tecnologico. Vol. 1 Annales, edited by Paolo Moneta, Myriam Tinti, 263-272. Città del Vaticano: Libreria Editrice Vaticana.
Google Scholar

Cornaggia, Cesare, Maria, and Massimiliano Beghi, and Federica Peroni, „Le dipendenze nell’età della tecnica”, In Matrimonio e processo: la sfida del progresso scientifico e tecnologico. Vol. 1 Annales, edited by Paolo Moneta, Myriam Tinti, 225-236. Città del Vaticano: Libreria Editrice Vaticana.
Google Scholar

Dimaggio, Giancarlo, and Antonella Montano and Raffaele Popolo. 2015. Terapia Metacognitiva Interpersonale dei disturbi di personalità, Milano: Raffaello Cortina Editore.
Google Scholar

Dimaggio, Giancarlo. 2016. L’illusione del narcisista. La malattia nella grande vita, Milano: Baldini + Castoldi
Google Scholar

Doi, Takeo. 1991. Anatomia della dipendenza. Un’interpretazione del comportamento sociale dei giapponesi, Milano: Raffaello Cortina Editore.
Google Scholar

Dzierżon, Ginter. 2024. „Wpływ zaburzenia uprawiania hazardu na nieważność małżeństwa w doktrynie”, In Wpływ zaburzenia uprawiania hazardu na nieważność małżeństwa kanonicznego edited by Ginter Dzierżon and Kinga Szymańska, 135-182. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UKSW.
Google Scholar

Lelonek-Kuleta, Bernadeta, and Rafał P. Bartczuk, and Michał Wiechetek and Joanna Chwaszcz, and Iwona Niewiadomska. 2020 „The Prevalence of E-Gambling and of Problem E-Gambling in Poland” International Journal of Environmental Research and Public Health 17 (2). https://doi.org/10.3390/ijerph17020404 Accessed: 24 October 2025.
Google Scholar

Moretti, Sonia. 2010. “Hikikomori. La solitudine degli adoloscenti giapponesi” Rivista di Criminologia, Vittimologia e Sicurezza 3, 41-48. http://eprints.bice.rm.cnr.it/3095/1/articolo_moretti_2010-03.pdf
Google Scholar

Ricci, Carla. 2009. Hikikomori. Narrazione da una porta chiusa. Roma: Aracne.
Google Scholar

Salvatori, Davide. 2016. „Le dipendenze nell’età della tecnica. Relazione giuridica. Proposta di lettura della più recente giurisprudenza della Rota Romana (2012-2015) circa l’Internet addiction In Matrimonio e processo: la sfida del progresso scientifico e tecnologico. Vol. 1 Annales, edited by Paolo Moneta and Myriam Tinti, 237-262. Città del Vaticano: Libreria Editrice Vaticana.
Google Scholar

Szymańska, Kinga. 2024. „Zaburzenie uprawiania hazardu w psychologii i psychiatrii”, In Wpływ zaburzenia uprawiania hazardu na nieważność małżeństwa kanonicznego, edited by Ginter Dzierżon and Kinga Szymańska, 11-90. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UKSW.
Google Scholar