The The Rightful Autonomy of The Priestly Fraternity Of Saint Peter (can. 586, 732 CIC/83) (Part I)

Dawid Pietras

doi:10.21697/pk.2026.69.1.07

Opublikowane: 30.03.2026

Tom 69 Nr 1 (2026)

Słuszna Autonomia Bractwa Kapłańskiego Świętego Piotra (kan. 586, 732 KPK) (Część I)

Dawid Pietras

Prawo Kanoniczne

Dział: Artykuły i rozprawy

https://doi.org/10.21697/pk.2026.69.1.07

Abstrakt

Słuszna autonomia życia instytutu została wyrażona przez ustawodawcę w kanonie 586 KPK. Według tej zasady każdy instytut życia konsekrowanego i stowarzyszenie życia apostolskiego ma prawo, a nawet obowiązek zachowywania własnej dyscypliny i patrimonium. Troskę o zachowanie tego charyzmatu powinni okazywać także ordynariusze miejsca. Ta zasada dotyczy także Bractwa Kapłańskiego Świętego Piotra (FSSP) erygowanego w 1988 r., którego charyzmatem jest zachowanie tradycji liturgicznych i dyscyplinarnych z 1962 r. przy trwaniu w pełnej jedności z Biskupem Rzymskim. Charyzmat tego kleryckiego stowarzyszenia życia apostolskiego na prawie papieskim został wyrażony w dekretach wydanych przez Papieską Komisję Ecclesia Dei, zatwierdzonych Konstytucjach Bractwa oraz w dekrecie papieża Franciszka z 11 lutego 2022 r. Warunki realizacji słusznej autonomii życia FSSP są powiązane z prawem powszechnym dotyczącym celebracji dawnych obrzędów. Prawo to zmieniało się poprzez papieskie motu proprio Summorum Pontificum z 2007 oraz Traditionis custodes z 2021 r., kiedy znacznie ograniczono możliwość stosowania ksiąg rytu rzymskiego z 1962 r.

Słowa kluczowe:

instytut, stowarzyszenie, słuszna autonomia, FSSP, FSSPX, patrimonium, charyzmat, Summorum Pontificum, Traditionis custodes

Pobierz pliki

PDF (English)

Zasady cytowania

Pietras, D. (2026). Słuszna Autonomia Bractwa Kapłańskiego Świętego Piotra (kan. 586, 732 KPK) (Część I). Prawo Kanoniczne, 69(1), 165–186. https://doi.org/10.21697/pk.2026.69.1.07

Cited by / Share

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Bibliografia

Sources
Google Scholar

Benedictus PP. XVI. Litterae Apostolicae motu proprio datae de usu extraordinario antiquae formae Ritus Romani Summorum Pontificum, 07.07.2007. AAS 99 (2007): 777-781 (=SP).
Google Scholar

Bisig, Josef, Engelbert Recktenwald, Patrick de Fay de Choisinet, Kaus Gorges, Gabriel Baumann, Denis Coiffet, Walthard Zimmer, Martin Lugmayer, Raymund Noll, Bernward Deneke, Dominic Schubert, Alexander Leonhart, Peter Miksch, Thomas Hauth, and Dietmar Aust. 1988. Absichtserklärung der Gründer der FSSP, 02.07.1988. http://www.fssp.org/de/absichtserklarung-der-grunder/. Accessed: 22 May 2025.
Google Scholar

Bisig, Josef, Tournyol du Clos, Gabriel Baumann, Christian Lafargue, Patrick du Faÿ de Choisinet, Albert Jacquemin, J-M. Gervais, Klaus Gorges, Engelbert Recktenwald, Christian Gouyaud, Franz Prosinger, Walthard Zimmer, and Denis Coiffet. 2010. Acte de fondation de FSSP, 18.07.1988. In Philippe Levillain, Rome n’est plus dans Rome: Mgr Lefebvre et son église, 416. Paris: Perrin.
Google Scholar

Codex Iuris Canonici auctoritate Ioannis Pauli PP. II promulgatus, 25.01.1983. AAS 75/II (1983): V-XXX. 1-317. Translation: Kodeks Prawa Kanonicznego promulgowany przez papieża Jana Pawła II w dniu 25 stycznia 1983 roku. Stan prawny na dzień 18 maja 2022 roku. Zaktualizowany przekład na język polski. 2022. Poznań: Pallottinum (=CIC/83).
Google Scholar

Congregatio de Cultu Divino et Disciplina Sacramentorum. 1999. Responsa officialia Post liturgicam, 03.07.1999. Notitiae 35: 307-309 (=CCDDS).
Google Scholar

Congregatio pro Doctrina Fidei. Pontificia Commissio Ecclesia Dei. Instructio ad exsequendas Litteras Apostolicas ‘Summorum Pontificum’ a S.S. Benedicto PP. XVI motu proprio Universae Ecclesiae, 30.04.2011. AAS 103 (2011): 413-420 (=UE).
Google Scholar

Congregatio pro Doctrina Fidei. Pontificia Commissio Ecclesia Dei. 2024a. Rescript about the feasts of the Chair of Saint Peter and Saint Thomas for FSSP, 07.07.2010. In Officia propria ad usum Fraternitatis Sacerdotalis Sancti Petri Sodalium, 13. Fribourg: Friburgi Helvetiorum (=CDF)
Google Scholar

Congregatio pro Doctrina Fidei. Pontificia Commissio Ecclesia Dei. 2024b. Rescript about the feasts of Saint Peter in Chains and Rorate Masses for FSSP, 12.09.2013. In Officia propria ad usum Fraternitatis Sacerdotalis Sancti Petri Sodalium, 14. Friburg: Friburgi Helvetiorum (=CDF).
Google Scholar

Congregatio pro Episcopis. 1988. Decretum de D.ni M. Lefebvre excommunicationis declaratione Dominus Marcellus Lefebvre, 01.07.1988. Apollinaris 61: 550-551 (=DML)
Google Scholar

Congregatio pro Institutis Vitae Consecratae et Societatibus Vitae Apostolicae. Normae directivae de institutione in religiosis institutis Potissimum institutioni, 02.02.1990. AAS 82 (1990): 470-532 (=PI).
Google Scholar

Constitutions of the Priestly Fraternity of Saint Peter approved by the Holy See, 29.06.2003. In Vademecum of the Priestly Fraternity of Saint Peter. 2021, 1-29. Fribourg: Friburgi Helvetiorum. (=CONST.).
Google Scholar

Franciscus PP. Lettera Apostolica in forma di motu proprio sull’uso della liturgia romana anteriore alla riforma del 1970 Traditionis custodes, 16.07.2021. AAS 113 (2021): 793-796 (=TC).
Google Scholar

Fraternitas Sacerdotalis Sancti Petri (capitolo generale). 2000. Ricorso alla Pontificia Commissione ‘Ecclesia Dei’ per una lettera del 29 giunio 2000, 13.07.2000. http://www.unavox.it/doc30.htm. Accessed: 26 May 2019 (=FSSP).
Google Scholar

Fraternitas Sacerdotalis Sancti Petri. 2021a. General Directory for the Sacred Liturgy of the Priestly Fraternity of Saint Peter approved by the General Chapter. In Vademecum of the Priestly Fraternity of Saint Peter, 271-282. Fribourg: Friburgi Helvetiorum (=FSSP).
Google Scholar

Fraternitas Sacerdotalis Sancti Petri. 2021b. General Directory of Formation of the Priestly Fraternity of Saint Peter approved by the General Chapter. In Vademecum of the Priestly Fraternity of Saint Peter, 137-265. Fribourg: Friburgi Helvetiorum (=FSSP).
Google Scholar

Joannes Paulus PP II. Litterae apostolicae motu proprio datae quibus Commissio quaedam ad plenam ecclesialem communionem Fraternitatis sacerdotalis a sancto Pio X sodalium vel eidem coniunctorum expediendam instituitur Ecclesia Dei adflicta, 02.07.1988. AAS 80 (1988): 1495-1498 (=EDA).
Google Scholar

Joannes Paulus PP. II. 1998. Discours pour les 10 ans du motu proprio ‘Ecclesia Dei adflicta’, 26.10.1998. L’Osservatore Romano (ed. it.), no. 248: 8.
Google Scholar

Officia propria ad usum Fraternitatis Sacerdotalis Sancti Petri Sadalium. 2024. Fribourg: Friburgi Helvetiorum (=Officia propria).
Google Scholar

Pontificia Commissio Ecclesia Dei. Rescriptum ex audientia Ss.mi quo Cardinali Praesidi Pontificiae Commissionis ‘Ecclesia Dei’ speciales tribuuntur facultates, foras datur Quia peculiare munus, 18.10.1988. AAS 82 (1990): 533-534 (=QPM).
Google Scholar

Pontificia Commissio Ecclesia Dei. 1988a. Erklärung der Erektion der FSSP, 22.07.1988. https://www.fssp.org/de/erklarung-der-kommission-ecclesia-dei/. Accessed: 22 May 2025 (=PCED).
Google Scholar

Pontificia Commissio Ecclesia Dei. 1988b. Decretum, 10.09.1988. pro manuscripto (=PCED).
Google Scholar

Pontificia Commissio Ecclesia Dei. 1988c. Decretum erectionis ‘Fraternitatis Sacerdotalis Sancti Petri’ Pontificia Commissio, 18.10.1988. Archiv für katholisches Kirchenrecht 157: 467-468 (=PCED). DOI: https://doi.org/10.30965/2589045X-15702007
Google Scholar

Pontificia Commissio Ecclesia Dei. 2000. Schreiben an die FSSP, 29.06.2000. http://www.unavox.it/doc18.htm#ted. Accessed: 25 May 2025 (=PCED).
Google Scholar

Pontificia Commissio Ecclesia Dei. 2021. Rescriptum approbationis Constitutionum ‘Fraternitatis Sacerdotalis Sancti Petri’, 29.06.2003. In Vademecum of the Priestly Fraternity of Saint Peter, 33. Fribourg: Friburgi Helvetiorum (=PCED).
Google Scholar

Sacra Congregatio pro Religiosis et Institutis Saecularibus – Sacra Congregatio pro Episcopis. Notae directivae pro mutuis relationibus inter episcopos et religiosos in Ecclesia Mutuae relationes, 14.05.1978. AAS 70 (1978): 473-506 (=MR).
Google Scholar

Sacra Congregatio pro Doctrina Fidei – Society of Saint Pius X. 1985. Protocole d’accord, 05.05.1988. La Documentation Catholique 85: 734-736 (=SCDF).
Google Scholar

Sacrosacntum Concilium Oecumenicum Vaticanum II. Decretum de pastorali Episcoporum munere in Ecclesia Christus Dominus, 28.10.1965. AAS 58 (1966): 673-696 (=CD).
Google Scholar

Literature
Google Scholar

Aznar Gil, Federico R. 2009. “La remisión de la excomunión latae sententiae declarada a cuatro Obispos de la Fraternidad Sacerdotal de san Pío X: análisis canónico y repercusiones.” Revista Española de Derecho Canónico 66: 113-141. DOI: https://doi.org/10.36576/summa.29643
Google Scholar

Chciałowska, Anna M. 2022. “Słuszna autonomia instytutów życia konsekrowanego i ich niezależność w prowadzeniu działalności wychowawczej.” PhD diss. (in canon law), Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.
Google Scholar

Chrapkowski, Arnold, and Józef Krzywda. 2006. “Instytuty życia konsekrowanego.” In Księga II. Lud Boży. Część I. Wierni chrześcijanie. Część II. Ustrój hierarchiczny Kościoła. Vol II/1 of Komentarz do Kodeksu Prawa Kanonicznego, edited by Józef Krukowski, 7-144. Poznań: Pallottinum.
Google Scholar

Du Faÿ, Patrick, and Louis-Marie de Blignières. 2006. “La discipline liturgique spéciale des instituts Ecclesia Dei.” Sedes Sapientiae, no. 96: 23-28.
Google Scholar

Firszt, Grzegorz. 2016. “Konstytucje instytutów życia konsekrowanego jako kodeks życia duchowego.” Itinera Spiritualia 9: 27-50. DOI: 10.12775/IS.2016.002. DOI: https://doi.org/10.12775/IS.2016.002
Google Scholar

Fraternitas Sacerdotalis Sancti Petri. 2025. “Who we are.” https://fssp.com/who-we-are/. Accessed: 3 June 2025 (=FSSP).
Google Scholar

Glendinning, Chad. J. 2014. “The Priestly Society of Saint Pius X: the Past, Present, and Possibilities for the Future.” Studia Canonica 48: 331-372. DOI: 10.2143/STC.48.2.3049197.
Google Scholar

Kallumkal, James. 1989. The Patrimony of an Institute According to the Code of Canon Law. Roma: Pontificia Università Lateranense.
Google Scholar

Kałowski, Julian. 1986. “Konstytucje i inne zbiory prawne instytutów życia konsekrowanego według Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1983 r.” Prawo Kanoniczne 29(1-2): 149-184. DOI: https://doi.org/10.21697/10.21697/pk.1986.29.1-2.03
Google Scholar

Kutynia, Piotr. 2025. Forma nadzwyczajna sprawowania sakramentów według ‘Summorum Pontificum’ Benedykta XVI. Kraków: Scriptum.
Google Scholar

Lessard-Thibodeau John G. 2018. Arriving at the Juridic Status of the Priestly Fraternity of Saint Pius X. https://www.scribd.com/document/890727528/Fr-Lessard-Thibodeau-John-2018. Accesed: 20 October 2025.
Google Scholar

Necel, Wojciech. 2006. Prawo własne instytutu życia konsekrowanego jako funkcja charyzmatycznego obdarowania Kościoła: Studium teologiczno-prawne. Poznań: Hlondianum.
Google Scholar

Pérez, Angeles G. 2011. “La exención y la justa autonomía de los Institutos de vida sagrada.” Revista Mexicana de Derecho Canónico 17: 83-106.
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2021. Nadzwyczajna forma rytu rzymskiego. Status prawny liturgii i wspólnot. Dębogóra: Wydawnictwo Dębogóra.
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2022a. “Status kanoniczny małżeństw zawieranych przy asystowaniu kapłanów Bractwa Kapłańskiego Świętego Piusa X (FSSPX) po wydaniu listu Papieskiej Komisji Ecclesia Dei z 27 marca 2017 r.” Ius Matrimoniale 33(1): 79-116. DOI: 10.21697/im.2022.33.1.03.
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2022b. “»Tradycja liturgiczna« w dokumentach i wypowiedziach papieskich dotyczących dyscypliny sprawowania liturgii z 1962 r. po Soborze Watykańskim II.” Człowiek i Społeczeństwo, no. 54: 133-149. DOI: 10.14746/cis.2022.54.9. DOI: https://doi.org/10.14746/cis.2022.54.9
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2022c. “Udział wiernych we Mszy św. sprawowanej przez kapłanów Bractwa Kapłańskiego Świętego Piusa X (FSSPX) w świetle aktualnych wytycznych Stolicy Apostolskiej.” Poznańskie Studia Teologiczne, no. 41: 95-118. DOI: 10.14746/pst.2022.41.05. DOI: https://doi.org/10.14746/pst.2022.41.05
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2023a. “Problematyka ważności i godziwości sakramentu pokuty sprawowanego w Bractwie Kapłańskim Świętego Piusa X (FSSPX) w latach 1970-2015.” Teologia i Moralność 18(1): 119-136. DOI: 10.14746/tim.2023.33.1.8. DOI: https://doi.org/10.14746/TIM.2023.33.1.8
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2023b. “Problematyka ważności i godziwości sakramentu pokuty sprawowanego w Bractwie Kapłańskim Świętego Piusa X (FSSPX) według regulacji wydanych z okazji Nadzwyczajnego Jubileuszu Roku Miłosierdzia 2015/2016.” Teologia i Moralność 18(1): 137-152. DOI: 10.14746/tim.2023.33.1.9. DOI: https://doi.org/10.14746/TIM.2023.33.1.9
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2023c. “The ecclesiastical discipline of the celebration of marriage according to the books of the Roman Rite of 1962 after the Second Vatican Council in 1965-2007.” Ius Matrimoniale 34(1): 97-127. DOI: 10.21697/im.2023.34.1.05. DOI: https://doi.org/10.21697/im.2023.34.1.05
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2023d. The Pontifical Commission ‘Ecclesia Dei’ (1988-2019): Competences, Structure, and Activity. Kraków: Scriptum.
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2024a. “A Personal Prelature’s Legal Position According to the Documents Issued by Pope Francis from 2022-2023. Part II.” Kościół i Prawo 13(2): 25-46. DOI: 10.18290/kip2024.16. DOI: https://doi.org/10.18290/kip2024.16
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2024b. “Institutions of Supplied Jurisdiction in the Society of Saint Pius X. A Canonical Analysis.” Studia Canonica 58: 639-686. DOI: 10.2143/STC.58.2.3293812.
Google Scholar

Pietras, Dawid. 2024c. “Pope Francis’s 2020 Motu Proprio Authenticum Charismatis: a canonical analysis in light of a charism’s authenticity.” Folia Theologica et Canonica 13: 207-224.
Google Scholar

Ravaoarisoa, Voahanginirina C. 2016. “La ‘juste autonomie’ des instituts de vie consacrée et des sociétés de vie apostolique.” L’année canonique 57: 397-418. DOI: 10.3917/cano.057.0397. DOI: https://doi.org/10.3917/cano.057.0397
Google Scholar

Reyes Vizcaíno, Pedro M. 2015. “Relevancia canónica de los sacramentos y actos jurídicos realizados por sacerdotes de la Fraternidad Sacerdotal de San Pío X.” Forum Canonicum 10(2): 71-98.
Google Scholar

Rincón-Pérez, Tomás. 2011. “Instytuty życia konsekrowanego.” In Codex Iuris Canonici. Kodeks Prawa Kanonicznego. Komentarz, edited by Piotr Majer, 480-576. Kraków: Pallottinum.
Google Scholar

Szewczul, Bożena. 2002. Troska Kościoła o zachowanie ‘patrimonium’ przez instytuty życia konsekrowanego na podstawie dokumentów kościelnych z lat 1917-1996. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie.
Google Scholar

Szewczul, Bożena. 2015. “Problematyka odzwierciedlenia charyzmatu instytutu zakonnego w jego prawie własnym.” Prawo Kanoniczne 58(3): 65-85. DOI: 10.21697/pk.2015.58.3.03. DOI: https://doi.org/10.21697/pk.2015.58.3.03
Google Scholar

Wenz, Wiesław. 2006. “Kanoniczność wzajemnych relacji między biskupami diecezjalnymi i wspólnotami osób konsekrowanych.” Annales Canonici 2: 81-112.
Google Scholar