https://doi.org/10.21697/ucs.2012.7.03
Pojawiający się od początku lat 90. XX w. nowy typ osadnictwa miejskiego, jakim są osiedla zamknięte (gated communities) wpisał się już na stałe w krajobraz miast polskich, a szczególnie – Warszawy. Osiedla zamknięte usytuowane są często w sąsiedztwie osiedli otwartych, co skłania do zbadania, jakie są wzajemne relacje ich mieszkańców. Szczególnie istotne wydają się postawy mieszkańców osiedli otwartych wobec sąsiadów z osiedli grodzonych. Tym bardziej, że niemal równocześnie z powstawaniem osiedli zamkniętych obserwuje się – jako reakcję – proces grodzenia starych osiedli, do tej pory otwartych. Potęguje to dalszą fragmentaryzację miasta.
W artykule dla zobrazowania tych zjawisk skoncentrowano się na niewielkim fragmencie przestrzeni miejskiej Warszawy jakim jest Saska Kępa. Ta kameralna dzielnica prawobrzeżnej Warszawy, położona w bliskim sąsiedztwie centrum jest bardzo atrakcyjna dla deweloperów, co sprawiło, że w jej przestrzeni widoczne są liczne nowe osiedla zamknięte zwłaszcza typu kondominium (zamknięte apartamentowce) zazwyczaj kilkupiętrowe, ale zdarzają się także budynki znacznie wyższe od otaczającej zabudowy. Powstawaniu tych nowych osiedli grodzonych i strzeżonych – o różnym stopniu demarkacji – towarzyszy postępujące grodzenie starych osiedli zazwyczaj sąsiadujących z nowowybudowanymi osiedlami zamkniętymi. W artykule podjęto próbę pokazania skali zjawiska poprzez umiejscowienia nowych i starych osiedli zamkniętych na mapie Saskiej Kępy, zamieszczono przykładowe zdjęcia wybranych przestrzeni nowych i starych osiedli, i przede wszystkim starano się dociec, jakie są relacje sąsiedzkie między mieszkańcami, których dzieli płot i jakie są motywy wtórnego grodzenia tj. grodzenia starych osiedli, dotychczas otwartych. Jak się wydaje na podstawie literatury przedmiotu, w tych relacjach dominują postawy niechęci, zwłaszcza ze strony mieszkańców osiedli otwartych. Motywy wtórnego grodzenia mogą być zaś zróżnicowane np. chęć odwetu i zniwelowanie poczucia bycia gorszym, jak widzi to Maria Lewicka, ale także obawa przed przestępczością spowodowana bliskością Stadionu X, dopiero niedawno (w 2012 r.) przekształconego z Jarmarku Europa w Stadion Narodowy, czy chęć ochrony przez wspólnoty mieszkaniowe odnowionych z własnych funduszy budynków i przestrzeni osiedlowych.
Pobierz pliki
Zasady cytowania
Cited by / Share
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
English
Język Polski