Jana Patočki doświadczenie „jedności pierwotnego świata” jako przesłanka myślenia i działania pedagogicznego – implementacje (część druga)

Jarosław Gara

Abstrakt


Jan Patočka swoim życiem i twórczością w pełni zasłużył na miano współczesnego Sokratesa. Bieg jego życia i meandry twórczości tworzyły puzzle doskonale uzupełniające się i zależne od siebie. Zainteresowania filozoficzne czeskiego fenomenologa oscylowały wokół doświadczenia „jedności pierwotnego świata”, w którego centrum znajdował się świat naturalny. Poddając analizie strukturę doświadczenia tego świata, autor niniejszego opracowania bada takie kategorie, jak: czas, cielesność, dom, otwartość, praca. Następnie rekonstruuje jedną z opcji odczytywania filozofii wychowania Patočki i ewolucji jej podstawowych zagadnień. Kluczową ideą w tej filozofii jest ruch, jako coś, co specyfikuje otwartą strukturę istnienia człowieka. W tym kontekście w sposób heurystyczny zostały sformułowane podstawowe kierunki myślenia i działania pedagogicznego, które implikuje tytułowe doświadczenie „jedności pierwotnego świata”. Artykuł publikowany jest w dwóch częściach, które stanowią integralną całość autorskiego ujęcia tytułowego problemu. Część pierwsza artykułu ma charakter studialnej rekonstrukcji. Część druga publikacji ma charakter autorskich implementacji twórczości Jana Patočki.

Słowa kluczowe


Jan Patočka; fenomenologia; świat życia; filozofia wychowania; egzystencjalne poruszenie;

Bibliografia


Benner D. (2015). Pedagogika ogólna. Stępkowski D. (tłum.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego.

Buber M. (1968). Kształcenie charakteru. M. Ś. (tłum.). „Znak”, 7–8, s. 915–926.

Buber M. (1968a). Wychowanie. Grygiel S. (tłum.). „Znak”, 1, s. 442–461.

Derrida J. (1993). Herezja, tajemnica i odpowiedzialność: Europa Jana Patočki. „Logos i Ethos”, 1, s. 137–158.

Filek J. (2001). Fenomenologia wychowania. W: tenże, Filozofia jako etyka. Kraków: Wydawnictwo Znak, s. 82–120.

Gara J. (2017a). Egzystencjalna problematyzacja poszukiwania, poznawania i tworzenia samego siebie. „Przegląd Pedagogiczny”, 2, s. 9–33.

Gara J. (2017b). Kultura wychowania jako fenomen drogi okrężnej. „Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN”, 1, s. 12–31.

Gara J. (2018). Granice dyskursywności światopoglądowej współczesnej myśli pedagogicznej. Koncepcyjne ujęcie zamysłu i eksplikacji problemu. „Przegląd Pedagogiczny”, 2, s. 120–147.

Heidegger M. (2004). Bycie i czas. Baran B. (tłum.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

Jarmuszczak M. (2013). Między tajemnicą a życiem w prawdzie: filozof-heretyk Jan Patočka. „The Polish Journal of the Arts and Culture”, 5, s. 187–195.

Konersmann R. (2009). Filozofia kultury. Wprowadzenie. Krzemieniowa K. (tłum.). Warszawa: Oficyna Naukowa.

Koselleck R. (2012). O antropologicznej i semantycznej strukturze edukacji. W: tenże, Semantyka historyczna. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, s. 411–464.

Kron F. W. (2012). Pedagogika. Kluczowe zagadnienia. Cieślik E. (tłum.). Sopot: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.

Laertios D. (1988). Żywoty i poglądy słynnych filozofów. Krońska I., Leśniak K., Olszewski W. (tłum.). Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Patočka J. (1986). Świat naturalny jako problem filozoficzny. W: tenże, Świat naturalny i fenomenologia. Zychowicz J. (tłum.). Kraków: PAT.

Patočka J. (1998). Eseje heretyckie z filozofii dziejów. Czcibor-Piotrowski A., Szczepańska E., Zychowicz J. (tłum.). Warszawa: Fundacja Aletheia.

Rybák, D. (2019). The Ontological Freedom in Jan Patočka’s “Natural World as a Philosophical Problem” with Regard to Husserl’s Phenomenology. „Forum Pedagogiczne”, 1, s. 203–212.

Środa K. (1992). Jan Patočka – filozof sokratyczny. „Przegląd Filozoficzny. Nowa Seria”, 4, s. 31–45.

Środa K. (1997). Patočka Jan, Kacířské eseje o filosofii dějin. W: Skarga B. (red.). Przewodnik po literaturze filozoficznej XX wieku. T. 5. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, s. 326–331.

Wulf C. (2016). Antropologia. Historia–kultura–filozofia. Domański P. (tłum.). Warszawa: IFiS PAN.

Zouhar J. (2012). Moralna transcendencja ludzkiego życia w świecie (Jan Patočka 1946). „Przegląd Filozoficzny. Nowa Seria”, 2 (82), s. 509–513.

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.


ISSN (Print): 2083-6325 

ISSN (Online): 2449-7142