Opublikowane: 2026-05-04

Transformacja w kierunku energii odnawialnej i ograniczanie emisji dwutlenku węgla: analiza danych panelowych krajów o średnich i wysokich dochodach w ujęciu wykraczającym poza koncepcję środowiskowej krzywej Kuznetsa (EKC)

Filiz Kutluay Tutar Profil ORCID autora Filiz Kutluay Tutar , Meryem Yılmaz Profil ORCID autora Meryem Yılmaz , Nur Funda Tutar Profil ORCID autora Nur Funda Tutar , Ayşe Güngör Profil ORCID autora Ayşe Güngör , Abdallah Abukalloub Profil ORCID autora Abdallah Abukalloub
Studia Ecologiae et Bioethicae
Dział: Artykuły naukowe
DOI https://doi.org/10.21697/seb.5889

Abstrakt

W niniejszym badaniu podjęto próbę weryfikacji, czy hipoteza środowiskowej krzywej Kuznetsa (EKC) adekwatnie wyjaśnia zależność między wzrostem gospodarczym a degradacją środowiska, z uwzględnieniem kluczowych czynników strukturalnych. Wykorzystując dane panelowe dla 15 krajów o średnich dochodach oraz 15 krajów o wysokich dochodach w okresie 1990–2023, analiza uwzględnia zużycie energii pierwotnej, wykorzystanie energii odnawialnej oraz wzrost liczby ludności w ramach tradycyjnego modelu EKC, co pozwala lepiej uchwycić determinanty emisji CO₂. Pod względem metodologicznym zastosowano panelowe techniki ekonometryczne uwzględniające zależności przekrojowe oraz heterogeniczność badanych jednostek, w tym odpowiednie testy pierwiastka jednostkowego i kointegracji, a następnie estymację zależności długookresowych oraz analizę przyczynowości. Wyniki wskazują, że w krajach o średnich dochodach emisje CO₂ są determinowane przede wszystkim przez rosnące zużycie energii oraz wzrost liczby ludności, podczas gdy energia odnawialna przyczynia się do ich ograniczenia; dochód nie wykazuje istotnego wpływu w długim okresie. W krajach o wysokich dochodach zużycie energii pierwotnej zwiększa emisje, natomiast energia odnawialna je ogranicza, podczas gdy PKB oraz wzrost liczby ludności pozostają statystycznie nieistotne. Analiza przyczynowości wskazuje na silne dwukierunkowe zależności między emisjami a zmiennymi energetycznymi w obu grupach krajów. Ogólnie rzecz biorąc, badanie prowadzi do wniosku, że struktura zużycia energii wywiera większy wpływ na kształtowanie wyników środowiskowych niż poziom dochodu. Uzyskane rezultaty podkreślają znaczenie przyspieszenia transformacji w kierunku energii odnawialnej jako kluczowego priorytetu polityki redukcji emisji na różnych etapach rozwoju gospodarczego.

Słowa kluczowe:

Emisje CO₂, transformacja w kierunku energii odnawialnej, wzrost gospodarczy, środowiskowa krzywa Kuznetsa, dane panelowe, kraje o średnim dochodzie, kraje o wysokim dochodzie, zanieczyszczenie środowiska, SDG 7 – Czysta i dostępna energia, SDG 13 – Działania w dziedzinie klimatu

Pobierz pliki

Zasady cytowania

Kutluay Tutar, F., Yılmaz, M., Tutar, N. F., Güngör, A., & Abukalloub, A. (2026). Transformacja w kierunku energii odnawialnej i ograniczanie emisji dwutlenku węgla: analiza danych panelowych krajów o średnich i wysokich dochodach w ujęciu wykraczającym poza koncepcję środowiskowej krzywej Kuznetsa (EKC). Studia Ecologiae Et Bioethicae. https://doi.org/10.21697/seb.5889

Cited by / Share

Ta strona używa pliki cookie dla prawidłowego działania, aby korzystać w pełni z portalu należy zaakceptować pliki cookie.