UWAGI NA TEMAT ‘COMPENSATIO’ W TWÓRCZOŚCI WYBRANYCH PRZEDSTAWICIELI SZKOŁY GLOSATORÓW

Bartosz Zalewski

DOI: http://dx.doi.org/10.21697/zp.2016.16.2.03

Abstrakt


Remarks on ‘compensatio’ in the Work of Selected Representatives of the School of Glossators

Summary

The institution of remitting reciprocal receivables and payables by setting them off against each other down to the amount of the lesser debt (compensatio) goes back Roman law. But the duality involved in such practices in modern European legal systems is the result of later developments in the medieval discourse on whether the effects of set-off ensued sine facto hominis, i.e. on the grounds of the provision as such, or on the grounds of a constitutive declaration of will made by one of the reciprocal creditors.

This problem was debated in the School of Glossators which was founded in the 11th century by Irnerius. The aim of this paper is to describe the views held by selected glossators of Roman law and to present their influence on subsequent legal solutions adopted in 19th- and
20th-century civil codifications.


Słowa kluczowe


potrącenie, kompensacja, glosatorowie

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Appelton Ch., Histoire de la compensation en droit romain, Paris 1895

Bélanger A., La compensation légal, son automatisme et ses conditions

d’application: entre mythes et réalités, «Les Cahiers de Droit» 44.2/2003, s. 133-181

Besta E., L’opera d’Irnerio: contributo alla Storia del diritto italiano, II Glosse

inedite al Digestum Vetus, Torino 1896

Biondi B., La compensazione nel diritto romano, Cortona 1927

Borkowska-Bagieńska E., Wpływ kodyfikacji prawa cywilnego na poziom kultury prawnej społeczeństw, «Ruch Prawniczy Ekonomiczny i Socjologiczny» 73.1/2011, s. 151-156

Calasso F., Medio evo del diritto, Milano 1954

Dajczak W., Prawo rzymskie a rozwój europejskiego prawa prywatnego, [w:]

Poszukiwanie Europy: Zjazd gnieźnieński a idea zjednoczonej Europy, red.

A. Mikołajczak, L. Mroziewicz, Poznań 2000, s. 43-54

Dandrop H., Schrage E. J. H., The Sources of Medieval Learned Law, [w:] The

Creation of the ‘Ius Commune’: From Casus to Regula, red. J. W. Cairns,

P. J. du Plessis, s. 7-56

Dernburg H., Die compensation nach römischen Rechte mit Rücksicht auf die

neuren Gesetzgebungen, I-II, Heidelberg 1854

Donahue Jr. Ch., Bassianus that is to say, Bazianus? Bazianus and Johannes

Bassianus on Marriage, «RIDC» 14/2003, s. 41-82

Belloni A., Baziano, cioè Giovanni Bassiano, legista e canonista del secolo XII,

«Tijdschrift voor Rechtsgeschiedenis» 56/1989, s. 69-85

Belloni A., Giovanni Bassiano, ‘Bononiensis ecclesie canonicus et iuris canonici

magister dictus’ giudice e ‘arbiter’, «Ius Commune» 21/1994, s. 45-77

Giffard A.E., Villers R., Droit romain et ancien droit français. Les obligations, Dalloz 1970

Fountoulakis Ch., Set-off defences in Interantional Commercial Arbitration:

A Comparative Analysis, Oxford/Portland 2011

Gouron A., L’auteur et la patrie de la Summa Trecensis, «Ius Commune»

/1984, s. 1-38

Hallebeek J., ‘Audi domine Martine!’ Over ‘de aequitas gosiana’ en het beding

ten behoove van een derde, Amsterdam 2000

Kantorowicz H., Studies in the Glossators of the Roman Law, Cambridge 1938

Kaser M., Hackl K., Das Römische Zivilprocessrecht, München 1996

Koranyi K., Powszechna historia państwa i prawa w zarysie, II, Warszawa 1955

Kuryłowicz M., Prawo rzymskie. Historia, tradycja, współczesność, Lublin

Lair A. E., De la compensation et des demandes reconventionelles dans le droit

français ancien et moderne, Paris-Angres 1862

Loyd W., The Developement of Set-off, «University of Pennsylvania Law Review» 64.6/1916, s. 541-569

Meijers E. M., Etudes d’histoire du droit, III: Le droit romain au Moyen Âge,

Leyde 1959

Montmorency J. E., Robert-Joseph Pothier and French Law, «Journal of the

Society of Comparative Legislation» 13.2/1913, s. 265-287

Osuchowski W., Historyczny rozwój kompensacji w prawie rzymskim, Kraków-

-Warszawa 1970

Pichonnaz P., Compensation et prescription: le dialogue difficile d’un couple à

la fleur de l,âge?, «Revue fribourgeoise de jurisprudence. Le droit en mouvement», wydanie specjalne z okazji dziesięciolecia czasopisma, red. L. Vollery, P. Corboz, H. Casanova, D. Loertscher, Fribourg 2002, s. 87-101

Pichonnaz P., La compensation: Analyse historique et comparative des modes

de compenser non conventionelles, Fribourg 2001

Pichonnaz P., Da Roma a Bologna: l’evoluzione della nozione di „compensatio

ipso iure”, «Rivista di Diritto Romano» 2/2002, s. 337-350

Pichonnaz P., L’interdiction de compenser dans le contrat de dépôt, «RIDA»

/1999, s. 393-425

Pichonnaz P., The retroactive effect of set-off (compensatio). A journey trough

Roman Law to the New Dutch Civil Code, «The Legal History Review»

4/2000, s. 541-564

Pyziak-Szafnicka M., Potrącenie w prawie cywilnym, Kraków 2002

Rozwadowski W., Reskrypt Marka Aureliusza o kompensacji w doktrynie romanistycznej i źródłach, część I: Przegląd krytyczny doktryny XIX

i XX wieku, «CPH» 26.2/1974, s. 1-24; część II: Źródła, «CPH» 27.1/1975,

s. 23-53.

Rozwadowski W., Zarzut kwoty potrąconej. Studia nad D.22,3,19,3, «CPH»

2/1976, s. 1-15

Savigny F. C. von, System des heutigen Römischen Rechts, III, Berlin 1840.

Solazzi S., La compensazione nel diritto romano, Napoli 1950

Sójka-Zielińska K., Idea „kodyfikacji” w kulturze prawnej europejskiego

Oświecenia, «Zeszyty Prawnicze» 10.1/2010, s. 7-21

Stampe E., Das compensationverfahren im vorjustinianischen stricti iuris iudicium, Leipzig 1886

Stein P., Roman Law in European History, Cambridge 2003

Święcicka P., Prawo rzymskie w okresie Renesansu i Baroku. Humanistyczny

wymiar europejskiej kultury prawnej, «CPH» 64.1/2012, s. 9-37

Vinogradoff P., Roman Law in Medieval Europe3, Oxford 1961

Warmelo P. van, Le Rescrit de Marc-Aurèle à propos de la compensation, [w:] Droits de l’antiquité et sociolgie juridique. Mélanges H. Lévy-Bruhl, Paris

, s. 335-341

Wojciechowski R., ‘Societas’ w twórczości glosatorów i komentatorów, Wrocław 2002

Wojciechowski R., O wpływie prawa rzymskiego na rozwój prawa spółek w średniowieczu i na początku dziejów nowożytnych, [w:] Współczesna omanistyka prawnicza w Polsce, red. A. Dębiński, M. Wójcik, Lublin 2004,

s. 323-340

Zimmermann R., Comparative Foundations of a European Law of Set-Off and

Prescription, Cambridge 2004

Zimmermann R., The Law of Obligations. Roman Foundations of the Civilian

Tradition, Oxford 1996.

Zewnętrzne odnośniki

  • Obecnie brak jakichkolwiek odnośników.